Thủ tướng Lê Minh Hưng dự Phiên khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026

Sáng 9/6, tại Hà Nội, Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ 3 năm 2026 chính thức khai mạc với chủ đề "Cùng định hình tương lai chung: Hòa bình, Thịnh vượng, lấy Người dân làm trung tâm". Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cùng Thủ tướng Lào Sonexay Siphandone, Thủ tướng Campuchia Hun Manet, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul và Thủ tướng Timor-Leste Kay Rala Xanana Gusmão đến dự Phiên khai mạc.

Sự kiện còn có sự tham dự của ông Kao Kim Hourn, Tổng Thư ký ASEAN; bà Izumi Nakamitsu, Phó Tổng Thư ký Liên hợp quốc và Đại diện cấp cao về Giải trừ quân bị. Ngoài ra, dự kiến có thông điệp ghi hình của Lãnh đạo cấp cao các nước. Lãnh đạo các ban, bộ, ngành; các nhà ngoại giao quốc tế; các chuyên gia học giả khu vực và quốc tế.

ASEAN cần hướng tới ba tầm vóc chiến lược

Phát biểu tại sự kiện, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhấn mạnh, Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Chủ đề của Diễn đàn phản ánh những giá trị cốt lõi mà ASEAN đang theo đuổi và định hướng cho tương lai của Hiệp hội trong giai đoạn tới. 

"Tôi muốn bắt đầu bằng một câu hỏi không mới về tương lai. Trong một thế giới đang thay đổi sâu sắc, vấn đề đặt ra cho chúng ta ngày hôm nay không chỉ là ASEAN sẽ thích ứng ra sao, mà là ASEAN sẽ định hình như thế nào cho tương lai của chính mình trong thế kỷ XXI?", Thủ tướng cho biết.

Theo Thủ tướng Chính phủ, sau 59 năm hình thành và phát triển, dấu ấn lớn nhất của ASEAN không chỉ nằm ở quy mô dân số gần 700 triệu người dân hay ở vị thế của một trong những trung tâm tăng trưởng năng động nhất thế giới mà là ở chính những nỗ lực vượt lên trên khác biệt, vun đắp lòng tin và mở rộng hợp tác để trở thành một Cộng đồng đoàn kết, tự cường, thống nhất trong đa dạng.

Nếu gần sáu thập kỷ đã qua là hành trình xây dựng bản sắc của ASEAN thì những thập kỷ tới đây sẽ là hành trình định hình tương lai của ASEAN trong một thế giới mà những quy tắc nền tảng của kinh tế, công nghệ và quyền lực toàn cầu đang được viết lại. Công nghệ đang tái định nghĩa năng lực cạnh tranh. Trí tuệ nhân tạo đang tái định nghĩa năng suất. Dữ liệu đang tái định nghĩa quyền lực. Và chuyển đổi xanh đang tái định nghĩa mô hình phát triển.

"Trong thời khắc mang tính bước ngoặt như vậy, lợi thế không chỉ thuộc về các quốc gia có nguồn lực lớn mà còn thuộc về các quốc gia và khu vực có khả năng tham gia định hình các quy tắc và chuẩn mực mới của thời đại. Việt Nam tin rằng ASEAN cần và phải trở thành một chủ thể tích cực trong tiến trình đó – nơi không chỉ tiếp nhận các xu thế toàn cầu, mà là một động lực góp phần định hình chính các xu thế đó!", Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh.

Trên hành trình thực hiện Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, Thủ tướng Lê Minh Hưng, cho rằng ASEAN cần hướng tới ba tầm vóc chiến lược:

Thứ nhất, không chỉ tham gia các xu thế toàn cầu mà còn góp phần định hình các xu thế đó.

Thứ hai, không chỉ là một trung tâm sản xuất mà còn là một trung tâm đổi mới sáng tạo.

Thứ ba, không chỉ là một cộng đồng các quốc gia mà còn là một cộng đồng thực sự của người dân.

"Việt Nam cam kết mạnh mẽ tiếp tục đồng hành cùng ASEAN bằng khát vọng kiến tạo tương lai, với tất cả con tim và khối óc, bởi tương lai của Việt Nam gắn liền với tương lai của ASEAN cũng như gắn liền với hòa bình, ổn định và thịnh vượng chung của cả khu vực", Thủ tướng nhấn mạnh.

Xây dựng một cộng đồng ASEAN tự cường, bền vững hơn

Phát biểu chào mừng tại Phiên Khai mạc, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung nhấn mạnh, Diễn đàn Tương lai ASEAN được Việt Nam khởi xướng với mong muốn tạo dựng "một không gian đối thoại cởi mở, thực chất và hướng tới tương lai", quy tụ các nhà hoạch định chính sách, giới nghiên cứu, cộng đồng doanh nghiệp cùng các đối tác trong và ngoài khu vực để trao đổi ý tưởng, chia sẻ sáng kiến và đóng góp cho tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN. Sự hưởng ứng tích cực từ các nước thành viên và các đối tác quốc tế ngay từ những kỳ đầu tiên cho thấy nhu cầu ngày càng rõ nét về một diễn đàn đa chiều, có khả năng kết nối các ý tưởng chiến lược với quá trình hoạch định chính sách của ASEAN.

Bộ trưởng Lê Hoài Trung nhận định thế giới đang trải qua những biến động sâu sắc khi cạnh tranh chiến lược gia tăng, tình trạng phân cực, nghi kỵ và bất ổn diễn biến phức tạp hơn, kéo theo nhiều thách thức xuyên quốc gia mới nổi. Trong bối cảnh đó, ông bày tỏ kỳ vọng Diễn đàn Tương lai ASEAN sẽ "tạo thêm cơ hội cho ngoại giao, cho đối thoại, cho hiểu biết lẫn nhau và hợp tác", qua đó trở thành một kênh hỗ trợ thiết thực cho tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN trong những thập niên tới.

Theo Bộ trưởng, với chủ đề "Cùng định hình tương lai chung: Hòa bình, thịnh vượng và lấy Người dân làm trung tâm", Diễn đàn năm nay tập trung thảo luận những vấn đề mang ý nghĩa chiến lược đối với ASEAN, từ củng cố đoàn kết nội khối, nâng cao năng lực tự cường và tự chủ chiến lược, phòng ngừa xung đột cho đến các lĩnh vực đang định hình tương lai khu vực như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, an ninh năng lượng, trí tuệ nhân tạo và công nghệ tài chính. Đây đều là những chủ đề có tác động sâu rộng đến quỹ đạo phát triển của ASEAN, đòi hỏi các quốc gia thành viên phải tăng cường phối hợp và tìm kiếm các cách tiếp cận mới về quản trị cũng như hợp tác khu vực.

Điểm đặc biệt của Diễn đàn Tương lai ASEAN nằm ở tính mở và tính bao trùm, khi khuôn khổ này không giới hạn trong trao đổi giữa các nhà lãnh đạo chính phủ mà còn thu hút sự tham gia của các chính đảng, địa phương, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội. Theo Bộ trưởng, chính sự kết nối giữa các chủ thể này có thể tạo ra những góc nhìn đa chiều, gợi mở các sáng kiến mới và các giải pháp mang tính đột phá cho quá trình hiện thực hóa Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045. 

Khẳng định mục tiêu hướng tới một ASEAN "đoàn kết, tự cường, năng động, sáng tạo và lấy người dân làm trung tâm", Bộ trưởng Lê Hoài Trung cho rằng, sức mạnh của Hiệp hội sẽ được bồi đắp từ nỗ lực chung của từng quốc gia thành viên, qua đó tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm và vị thế của ASEAN trong cấu trúc khu vực đang định hình. AFF 2026 hướng tới thúc đẩy xây dựng một cộng đồng ASEAN tự cường, bền vững hơn, đồng thời đóng góp ý tưởng cho tương lai của ASEAN.