Từ năm 2026, học sinh sinh viên có thể dùng văn bằng số thay bản giấy

Ngày 22/5, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) phối hợp với Trường Đại học Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức hội thảo tập huấn về công tác quản lí và số hóa dữ liệu văn bằng, chứng chỉ (VBCC) khu vực phía Nam. Hội thảo thu hút khoảng 600 đại biểu là lãnh đạo, cán bộ cốt cán đến từ các sở GDĐT, cơ sở giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp.

Phát biểu khai mạc, Cục trưởng Cục Quản lí chất lượng Huỳnh Văn Chương cho biết năm 2026 đánh dấu bước chuyển quan trọng trong quản lí VBCC khi Bộ GDĐT ban hành Thông tư số 10/2026/TT-BGDĐT về Quy chế VBCC của hệ thống giáo dục quốc dân. Quy chế mới được xây dựng trên cơ sở cập nhật các quy định của Luật Giáo dục, Luật Giáo dục đại học và Luật Giáo dục nghề nghiệp sửa đổi, đồng thời tăng cường phân cấp, giao quyền tự chủ cho các cơ sở giáo dục.

Theo ông Huỳnh Văn Chương, từ năm 2026, tất cả các trường đại học, cao đẳng, trung cấp và trường THPT trên cả nước bắt buộc thực hiện ký số văn bằng trước khi ký cấp bản giấy. Đây là yêu cầu nhằm bảo đảm tính chính xác, đồng bộ và khả năng xác thực dữ liệu trên hệ thống số quốc gia. Trước đó, Bộ GDĐT đã triển khai thí điểm tại nhiều địa phương với hơn 1 triệu văn bằng số được phát hành.

Cục trưởng Cục Quản lí chất lượng nhấn mạnh việc xây dựng cơ sở dữ liệu văn bằng số không chỉ phục vụ công tác quản lí của ngành giáo dục mà còn là nhiệm vụ trọng tâm trong Đề án 06 của Chính phủ về phát triển dữ liệu dân cư và chuyển đổi số quốc gia. Dữ liệu VBCC sẽ từng bước được tích hợp lên nền tảng VNeID, cho phép người dân sử dụng trực tiếp trong tuyển dụng, học tập và thực hiện các giao dịch hành chính mà không cần xuất trình bản giấy.

Theo yêu cầu của Bộ GDĐT, dữ liệu văn bằng được số hóa phải bảo đảm nguyên tắc "đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung", đồng thời tuân thủ nghiêm các quy định về bảo mật dữ liệu cá nhân, an toàn thông tin và an ninh mạng.

Tại hội thảo, Phó Cục trưởng Cục Quản lí chất lượng Lê Mỹ Phong cho biết từ ngày 1/1/2026, ba luật sửa đổi liên quan đến giáo dục chính thức có hiệu lực với nhiều thay đổi quan trọng về VBCC. Trong đó, lần đầu tiên pháp luật quy định văn bằng giấy và văn bằng số có giá trị pháp lí tương đương.

Một số thay đổi đáng chú ý khác gồm việc không còn cấp bằng tốt nghiệp THCS từ năm 2026 và thay thế khái niệm "văn bằng trình độ tương đương" bằng "văn bằng của chương trình đào tạo chuyên sâu đặc thù".

Theo ông Lê Mỹ Phong, Thông tư 10/2026/TT-BGDĐT cũng giải quyết nhiều bất cập kéo dài trong thực tiễn như giảm tải thủ tục xác minh văn bằng, phân cấp thẩm quyền ký cấp bằng và tăng tính tự chủ cho các cơ sở đào tạo. Bộ GDĐT sẽ không trực tiếp cung cấp phôi bằng như trước đây mà các cơ sở giáo dục tự chịu trách nhiệm in, quản lí và cấp phát VBCC theo quy định.

Bên cạnh đó, Bộ GDĐT yêu cầu các cơ sở giáo dục khẩn trương triển khai số hóa dữ liệu VBCC đã cấp, đặc biệt với người học từ năm 1970 trở lại đây. Quy trình số hóa gồm nhiều bước từ nhập liệu, kiểm tra, đối chiếu đến cập nhật dữ liệu, bảo đảm tính chính xác tuyệt đối so với hồ sơ gốc.

Trong khuôn khổ hội thảo, các chuyên gia và đơn vị quản lí phần mềm đã hướng dẫn cài đặt, vận hành hệ thống số hóa dữ liệu VBCC; đồng thời giải đáp nhiều nội dung liên quan đến quy trình quản lí, khai thác và bảo mật cơ sở dữ liệu văn bằng số.