Chỉ trong vòng một năm, hình ảnh robot hình người (humanoid) của Trung Quốc đã thay đổi đáng kể – từ những màn trình diễn còn lúng túng trở thành các tiết mục nhào lộn, múa võ và thể dục phức tạp trên sân khấu truyền hình quốc gia.
Từ “vấp ngã” đến biểu diễn võ thuật
Tại chương trình Gala mừng Xuân – sự kiện truyền hình được xem là có lượng khán giả lớn nhất thế giới – các robot đến từ nhiều startup Trung Quốc đã trình diễn kung fu, các điệu nhảy biên đạo và động tác thể dục đòi hỏi độ chính xác cao. Video ghi lại các tiết mục nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội.
Robot hình người trình diễn võ thuật hôm 16/2 tại Bắc Kinh (Ảnh: CNBC)
Màn trình diễn năm nay tạo ra sự tương phản rõ rệt so với Gala 2025, khi các robot phiên bản cũ chỉ thực hiện những điệu múa dân gian đơn giản với chuyển động còn thiếu ổn định. Cùng thời điểm đó, một cuộc thi marathon robot hồi tháng 4 từng gây chú ý vì những sự cố như vấp ngã hay hỏng hóc giữa chừng.
“Người ta chắc chắn nên nghiêm túc xem xét các robot này”, Reyk Knuhtsen, nhà phân tích tại SemiAnalysis, nói với CNBC. “Sau màn trình diễn tại Gala mùa xuân, chúng trở nên gọn gàng, linh hoạt và có năng lực rõ rệt hơn.”
Trung Quốc chiếm ưu thế về sản xuất
Dữ liệu từ Barclays cho thấy Trung Quốc đang dẫn đầu về sản xuất và triển khai robot hình người. Trong khoảng 15.000 robot được lắp đặt trên toàn cầu năm 2025, Trung Quốc chiếm hơn 85%, trong khi Mỹ chiếm khoảng 13%.
Theo các chuyên gia, lợi thế của Trung Quốc nằm ở chuỗi giá trị tích hợp theo chiều dọc - từ khai thác đất hiếm, sản xuất nam châm hiệu suất cao, linh kiện cơ khí đến pin. Năng lực sản xuất quy mô lớn cùng sự hỗ trợ từ chính phủ giúp doanh nghiệp nội địa duy trì chi phí thấp.
“Lợi thế căn bản của Trung Quốc là chuỗi giá trị robot gần như tích hợp theo chiều dọc: từ đất hiếm và nam châm hiệu suất cao đến các linh kiện cơ khí và pin”, bà Zornitsa Todorova, Trưởng bộ phận Nghiên cứu FICC theo chủ đề tại Barclays, nói với CNBC.
Các công ty robot hình người hàng đầu Trung Quốc như Unitree kỳ vọng duy trì lợi thế này trong năm nay. CEO Unitree chia sẻ, công ty dự kiến cho xuất xưởng từ 10.000 đến 20.000 sản phẩm như đã xuất hiện trong chương trình chào xuân trong năm 2026.
Bà Todorova nói thêm, lợi thế sản xuất của Trung Quốc, kết hợp với sự hỗ trợ của chính phủ, giúp các nhà sản xuất robot trong nước duy trì mức giá thấp hơn đáng kể so với đối thủ.
Chẳng hạn, Unitree quảng cáo mức giá khởi điểm 13.500 USD cho robot hình người G1.
Trong khi đó, Optimus của Tesla - một trong những dự án robot hình người dẫn đầu tại Mỹ - được dự báo sẽ duy trì mức giá cao hơn trong ngắn hạn. CEO Elon Musk cho biết trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh tháng 1/2025 rằng chi phí sản xuất robot có thể giảm xuống dưới 20.000 USD nếu sản lượng hàng năm đạt 1 triệu đơn vị, dù giá bán cuối cùng còn phụ thuộc vào nhu cầu thị trường.
Các nhà phân tích cho rằng các nhà sản xuất robot hình người tại Mỹ cũng sẽ tăng sản lượng trong năm nay, song có thể đối mặt nhiều thách thức.
“Các thị trường khác sẽ tăng tốc, nhưng có khả năng vẫn tụt lại do chuỗi cung ứng và quy mô sản xuất đã được thiết lập của Trung Quốc”, ông Lian Jye Su, nhà phân tích trưởng tại Omdia, nói và cho rằng Trung Quốc nhiều khả năng sẽ dẫn đầu trong ít nhất vài năm tới.
Dù tiến bộ nhanh chóng, các nhà phân tích cảnh báo robot hình người vẫn đối mặt với rào cản kỹ thuật, đòi hỏi nâng cấp cả về AI và cơ khí.
Vẫn còn nhiều thách thức
Dù Gala mừng Xuân cho thấy tiến bộ nhanh chóng, các nhà phân tích cảnh báo robot hình người vẫn đối mặt với rào cản kỹ thuật, đòi hỏi nâng cấp cả về AI và cơ khí.
“Độ khéo léo cải thiện thể hiện qua các động tác như lộn trên không và thao tác vũ khí cho thấy tiềm năng tác động kinh tế lớn trong các công việc đòi hỏi thể lực, xử lý công cụ tinh vi và chuyển động chính xác”, ông Lian Jye Su của Omdia nói.
“Tuy nhiên, chúng vẫn cần chứng minh độ tin cậy trong các môi trường phi cấu trúc, lấy con người làm trung tâm, đối với những nhiệm vụ tinh tế như chăm sóc y tế hoặc hỗ trợ gia đình.”
Trong những nhiệm vụ đó, các tiến bộ về mô hình AI nền tảng và kỹ thuật cơ khí chi tiết sẽ quan trọng hơn số lượng sản xuất hay giao hàng.
“Cuộc đua mô hình AI vẫn chưa ngã ngũ, và đó sẽ là yếu tố quyết định cuối cùng, bởi robot chỉ hữu ích khi mô hình của nó đủ tốt”, ông Reyk Knuhtsen, nhà phân tích tại SemiAnalysis nói.
Ông cho rằng bên cạnh những màn kungfu ấn tượng, các tiến bộ về khả năng suy luận, thực hiện nhiệm vụ trong thời gian dài hơn và kết hợp nhiều nhiệm vụ để hoàn thành các công việc khác nhau sẽ quan trọng hơn.
“Tôi nghĩ đây là nơi chứa đựng nhiều giá trị kinh tế và nó đang dần được cải thiện", ông Reyk Knuhtsen nói.
Bình luận (0)