Xây dựng miền Tây Nghệ An trở thành vùng phát triển bền vững, có tốc độ tăng trưởng kinh tế ổn định

Nhận diện, giải quyết các điểm nghẽn miền Tây Nghệ An

Sáng 10/8, UBND tỉnh Nghệ An tổ chức cuộc họp để nghe và cho ý kiến về dự thảo Đề án và Nghị quyết của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về phát triển miền Tây tỉnh Nghệ An đến năm 2030, tầm nhìn đền năm 2045.

Miền Tây tỉnh Nghệ An có diện tích tự nhiên khoảng 13.745 km², chiếm 83,3% diện tích toàn tỉnh, với 75 đơn vị hành chính cấp xã; dân số khoảng 1,265 triệu người, chiếm 36,5% dân số toàn tỉnh, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số khoảng 535.564 người.

Trong thời gian qua, tỉnh Nghệ An đã triển khai nhiều chủ trương, chính sách và giải pháp đồng bộ nhằm thúc đẩy phát triển vùng miền Tây Nghệ An. Nhờ đó, nền kinh tế trên địa bàn tiếp tục duy trì tốc độ phát triển tương đối ổn định, cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng; đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số, người dân vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới ngày càng được nâng cao.

Khoảng cách về trình độ phát triển và mức sống giữa miền Tây Nghệ An với mức bình quân chung của toàn tỉnh từng bước được thu hẹp. Quốc phòng - an ninh được bảo đảm, trật tự an toàn xã hội được giữ vững.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh ở miền Tây Nghệ An vẫn còn gặp nhiều khó khăn, thách thức.

Kết cấu hạ tầng chưa đồng bộ; quy mô và sức cạnh tranh của nền kinh tế còn hạn chế; việc khai thác, phát huy các tiềm năng, lợi thế của vùng chưa tương xứng; đời sống của một bộ phận nhân dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số, còn khó khăn.

Dự thảo Đề án đặt mục tiêu xây dựng miền Tây Nghệ An trở thành vùng phát triển bền vững, có tốc độ tăng trưởng kinh tế ổn định; cải thiện rõ rệt, đồng bộ hệ thống kết cấu hạ tầng; từng bước thu hẹp khoảng cách về trình độ phát triển và mức sống của người dân trong vùng so với bình quân chung của tỉnh; bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc; nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân; bảo đảm vững chắc quốc phòng - an ninh và chủ quyền biên giới quốc gia.

Giai đoạn 2026 - 2030, phấn đấu tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) bình quân đạt từ 9 - 10%/năm, trong đó phấn đấu đạt 10% trở lên.

Cơ cấu GRDP đến năm 2030 dự kiến: Nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản khoảng 31%; công nghiệp và xây dựng khoảng 32%; dịch vụ khoảng 37%. GRDP bình quân đầu người đạt khoảng 65 triệu đồng/năm; thu ngân sách nhà nước tăng bình quân 14%/năm; tỷ lệ nghèo đa chiều giảm bình quân 1,5%/năm.

Đến năm 2045, phấn đấu đưa miền Tây Nghệ An thoát khỏi vùng khó khăn, trở thành vùng phát triển hài hòa giữa kinh tế, xã hội và bảo tồn hệ sinh thái; phát huy hiệu quả tiềm năng, lợi thế đặc thù của vùng.

Trong đó, tập trung phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao; năng lượng sạch; công nghiệp chế biến sâu; du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc thiểu số.

Để đạt được mục tiêu trên, dự thảo Đề án đã đưa ra các nhiệm vụ và giải pháp: Nâng cao nhận thức và thống nhất tư duy về vị trí, vai trò chiến lược của miền Tây Nghệ An trong phát triển tỉnh Nghệ An.

Đẩy mạnh phát triển kinh tế dựa trên thế mạnh đặc thù theo ngành, lĩnh vực của vùng miền Tây Nghệ An. Đẩy mạnh phát triển kết cấu hạ tầng theo hướng đồng bộ, bảo đảm cho sự phát triển bền vững. Rà soát, xây dựng bổ sung các cơ chế, chính sách và huy động nguồn lực cho phát triển. Phát triển đồng bộ các lĩnh vực văn hóa – xã hội; ứng dụng và phát triển khoa học công nghệ. Tăng cường công tác quản lý, khai thác, sử dụng tài nguyên và bảo vệ môi trường…

Phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế để thúc đẩy miền Tây phát triển nhanh, bền vững

Phát biểu kết luận cuộc họp, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phùng Thành Vinh đánh giá cao nỗ lực của cơ quan chủ trì trong xây dựng Đề án có quy mô lớn, liên quan đến 75 xã.

Theo đó, việc xây dựng Đề án đòi hỏi cách tiếp cận toàn diện, tổng hợp, kế thừa các quan điểm, chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước, định hướng phát triển của tỉnh và đặc điểm của từng địa phương trong vùng.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh, mục tiêu quan trọng nhất của Đề án là nhận diện, giải quyết các điểm nghẽn và phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế, qua đó thúc đẩy khu vực miền Tây phát triển nhanh, từng bước thu hẹp khoảng cách với khu vực đồng bằng.

Thời gian qua, tỉnh đã chú trọng phát triển kinh tế theo các hành lang kinh tế, trong đó nhiều tuyến, trục phát triển tập trung ở khu vực phía Tây nhằm ổn định và thúc đẩy phát triển vùng. Tuy nhiên, trong giai đoạn mới, yêu cầu đặt ra là phải khai thác mạnh hơn tiềm năng, lợi thế của miền Tây, tạo động lực phát triển mới cho khu vực.

Trên cơ sở đó, Đề án cần phân tích cụ thể từng nhóm lợi thế, từ kinh tế lâm nghiệp, nông - lâm nghiệp, đất đai, tài nguyên, địa hình đến phát triển năng lượng, đồng thời nhận diện rõ những hạn chế, điểm nghẽn đang cản trở quá trình phát triển.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phùng Thành Vinh lưu ý, Đề án phát triển miền Tây phải có tính khác biệt so với các đề án chung và đề án chuyên ngành, không thể chỉ tổng hợp cơ học các chương trình, đề án của từng ngành thành một đề án chung cho toàn vùng.

Trong quá trình hoàn thiện, cơ quan chủ trì cần phân định rõ những nội dung đã được đề cập trong các chương trình, đề án trước đây; nội dung nào còn phù hợp để kế thừa, nội dung nào cần điều chỉnh và những vấn đề mới cần bổ sung, nhất là những yêu cầu đặc thù của miền Tây Nghệ An.

Bên cạnh mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, Đề án cũng cần làm rõ hơn vai trò của miền Tây trong bảo đảm quốc phòng - an ninh, nhất là tại khu vực biên giới; gắn phát triển kinh tế với ổn định dân cư, nâng cao đời sống Nhân dân và giữ vững an ninh trật tự, chủ quyền biên giới.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị cơ quan chủ trì tiếp tục hoàn thiện Đề án theo hướng tập trung vào hai quan điểm lớn: Giải quyết các điểm nghẽn và phát huy tiềm năng, lợi thế của miền Tây.

Trong đó, cần nhận diện rõ những điểm nghẽn về nhân lực, hạ tầng, nguồn lực và tổ chức không gian phát triển; đồng thời xác định cụ thể những lợi thế có khả năng tạo động lực tăng trưởng như lâm nghiệp, nông - lâm nghiệp, năng lượng, du lịch và các nguồn tài nguyên đặc thù.

Đặc biệt, Đề án cần lượng hóa nguồn lực đầu tư và xác định rõ các địa chỉ, lĩnh vực có khả năng thu hút đầu tư, tạo cơ sở để huy động hiệu quả nguồn lực nhà nước và xã hội. Qua đó, Nghị quyết sau khi ban hành phải tạo ra chuyển biến thực chất, thúc đẩy miền Tây Nghệ An phát triển nhanh, bền vững và từng bước thu hẹp khoảng cách với các khu vực phát triển của tỉnh.