Xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển là trụ cột của mô hình phát triển đất nước

Trong chương trình Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV sáng 29/7, Đại tướng Lương Tam Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an trình bày chuyên đề "Nghị quyết về xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển".

Báo cáo tập trung làm rõ sự cần thiết ban hành Nghị quyết; các quan điểm chỉ đạo, điểm mới; mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp và những yêu cầu đặt ra đối với toàn hệ thống chính trị trong tổ chức thực hiện.

Xây dựng xã hội kỷ cương là yêu cầu đặt ra từ mô hình phát triển mới

Mở đầu chuyên đề, đồng chí Lương Tam Quang cho biết Đại hội XIV của Đảng lần đầu tiên đặt mục tiêu "giữ vững môi trường hòa bình, ổn định" lên trước hết trong mục tiêu phát triển, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, an ninh, an sinh và phát triển; phấn đấu giảm mạnh tội phạm, tiến tới xây dựng xã hội không có tội phạm, không có tai nạn, tệ nạn và tiêu cực, vì mục tiêu cao nhất là hòa bình, ổn định, phát triển bền vững, nâng cao mọi mặt đời sống Nhân dân. Trên cơ sở đó, Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV đã thông qua Nghị quyết về Chiến lược An ninh quốc gia và Nghị quyết về xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển.

Theo đồng chí Lương Tam Quang, thực tiễn thời gian qua cho thấy cùng với những kết quả đạt được trong bảo vệ an ninh quốc gia, nhiều yêu cầu mới đang đặt ra đối với xây dựng xã hội trong bối cảnh thế giới biến động nhanh, sự phát triển mạnh mẽ của khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo, các không gian phát triển mới và các thách thức an ninh phi truyền thống. Điều đó đòi hỏi phải đổi mới tư duy về bảo vệ an ninh quốc gia gắn với xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển, bảo đảm cao nhất an ninh con người và tạo nền tảng cho phát triển nhanh, bền vững đất nước.

Lấy hạnh phúc của Nhân dân là mục tiêu cao nhất

Trình bày về những quan điểm chỉ đạo của Nghị quyết, đồng chí Lương Tam Quang cho biết Trung ương xác định 5 quan điểm lớn. Trong đó, xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển là sự nghiệp của cả hệ thống chính trị và toàn dân, đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng; là một trụ cột quan trọng của mô hình phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Nghị quyết đồng thời yêu cầu bảo đảm hài hòa giữa phát triển kinh tế với phát triển văn hóa, con người, bảo vệ môi trường, tiến bộ và công bằng xã hội; nâng cao đời sống vật chất, tinh thần, sức khỏe, niềm tin và hạnh phúc của Nhân dân; "không để xã hội giàu về vật chất nhưng nghèo về văn hóa, đạo đức và các giá trị nhân văn"; "không đánh đổi trật tự, kỷ cương, tiến bộ, công bằng xã hội, môi trường và các giá trị văn hóa lấy tăng trưởng kinh tế đơn thuần".

Một nội dung quan trọng khác được đồng chí Lương Tam Quang nhấn mạnh là xây dựng con người Việt Nam thời kỳ mới, kết hợp chặt chẽ giữa pháp quyền, đạo đức và niềm tin xã hội; giữa "xây" và "chống"; từng bước hình thành "trật tự tự thân" của xã hội, nơi mỗi người dân tự giác điều chỉnh hành vi trên cơ sở pháp luật, đạo đức, văn hóa, trách nhiệm xã hội và khát vọng xây dựng đất nước giàu mạnh, hùng cường. Nghị quyết cũng xác định bảo đảm an ninh con người là mục tiêu xuyên suốt của quá trình phát triển; lấy người dân làm trung tâm, văn hóa là nền tảng, pháp luật là trụ cột, kỷ cương là sức mạnh, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực, niềm tin xã hội là thước đo và hạnh phúc của Nhân dân là mục tiêu cao nhất.

Hướng tới xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển vào năm 2045

Về mục tiêu, đồng chí Lương Tam Quang cho biết Nghị quyết xác định mục tiêu tổng quát là xây dựng xã hội Việt Nam kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển; pháp luật, kỷ cương và các chuẩn mực xã hội được tôn trọng, bảo vệ và thực thi nghiêm minh; an ninh con người được bảo đảm toàn diện; kinh tế phát triển nhanh, bền vững gắn kết hài hòa với phát triển văn hóa và con người; xây dựng nền quản trị xã hội hiện đại trên nền tảng dữ liệu, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đồng thời, phát triển hệ thống an sinh xã hội bao trùm, đa tầng, hiện đại; bảo đảm mọi người dân được sống an toàn, lành mạnh, nhân văn, có cơ hội phát triển toàn diện và được thụ hưởng công bằng thành quả phát triển.

Theo Nghị quyết, đến năm 2030 cơ bản tạo lập được nền tảng của xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển; hướng tới mục tiêu đến năm 2045 xây dựng thành công xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển, trong đó pháp luật, đạo đức, văn hóa, trách nhiệm công dân và ý thức cộng đồng trở thành nền tảng điều chỉnh hành vi của mỗi người dân; "trật tự tự thân" được hình thành vững chắc; an ninh con người được bảo đảm toàn diện; chất lượng sống, chỉ số hạnh phúc, chỉ số phát triển con người và trình độ quản trị xã hội thuộc nhóm các quốc gia tiên tiến trên thế giới.

Xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật, hình thành "trật tự tự thân" của xã hội

Trình bày về nhiệm vụ, giải pháp, đồng chí Lương Tam Quang cho biết Nghị quyết đề ra 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp nhằm xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển. Trong đó tập trung nâng cao nhận thức, thống nhất tư duy và hành động; xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật; xây dựng con người Việt Nam thời kỳ mới; phát huy hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình; xây dựng nền quản trị xã hội hiện đại; bảo đảm an ninh con người; phát triển kinh tế gắn với tiến bộ, công bằng xã hội, bảo vệ môi trường và tăng cường hội nhập quốc tế.

Theo đồng chí Lương Tam Quang, Nghị quyết xác định ba nhóm nhiệm vụ đột phá tạo nền tảng và động lực cho quá trình tổ chức thực hiện. Trước hết là xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật, văn hóa Đảng, văn hóa công vụ và kỷ cương xã hội, góp phần hình thành môi trường xã hội mà pháp luật và các chuẩn mực đạo đức được tôn trọng, thực thi nghiêm minh. Cùng với đó là xây dựng con người Việt Nam thời kỳ mới trở thành chủ thể, nguồn lực và động lực của sự phát triển; đồng thời xây dựng nền quản trị xã hội hiện đại, kiến tạo phát triển từ cơ sở.

Đồng chí Lương Tam Quang cho biết Nghị quyết có nhiều điểm mới so với các nghị quyết trước đây. Đây là lần đầu tiên Trung ương ban hành một nghị quyết chuyên đề toàn diện về xây dựng xã hội trong kỷ nguyên mới, khẳng định xây dựng xã hội không chỉ là kết quả của phát triển kinh tế mà là một trụ cột quan trọng trong mô hình phát triển đất nước. Nghị quyết đặt con người ở vị trí trung tâm, lấy an ninh con người làm mục tiêu xuyên suốt; chuyển mạnh từ tư duy "quản lý xã hội" sang "quản trị và kiến tạo xã hội"; lấy dữ liệu làm nền tảng, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực; từng bước hình thành "trật tự tự thân" của xã hội. Bên cạnh các chỉ tiêu kinh tế, Nghị quyết cũng xác lập hệ thống chỉ số phản ánh chất lượng phát triển xã hội, lấy chất lượng sống, chỉ số hạnh phúc, mức độ hài lòng và niềm tin của Nhân dân làm thước đo quan trọng đối với hiệu quả quản trị và phát triển đất nước.

Đồng chí Lương Tam Quang cho biết Bộ Chính trị đã ban hành các chương trình hành động với 79 và 59 nhiệm vụ cụ thể theo phương châm "6 rõ": rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền và rõ kết quả để tổ chức triển khai thực hiện.

Đồng chí đề nghị Đảng ủy Quốc hội, Đảng ủy Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội khẩn trương thể chế hóa, cụ thể hóa Nghị quyết thành các chương trình, kế hoạch hành động với lộ trình, nhiệm vụ và trách nhiệm rõ ràng; đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát, phát huy vai trò tuyên truyền, tạo sự thống nhất về nhận thức và đồng thuận trong toàn xã hội để đưa các nghị quyết sớm đi vào cuộc sống.