Bước vào giai đoạn phát triển mới với tốc độ đô thị hóa nhanh, Bắc Ninh đang triển khai loạt giải pháp mạnh để chấn chỉnh công tác quản lý đất đai, từ siết kỷ luật hành chính, xử lý nghiêm vi phạm đến tăng cường phân cấp gắn với kiểm soát chặt chẽ. Tinh thần "rõ việc – rõ người – rõ trách nhiệm" được yêu cầu thực hiện xuyên suốt, đặc biệt tại cấp cơ sở.
Trong bối cảnh đô thị hóa và phát triển công nghiệp diễn ra mạnh mẽ, Bắc Ninh xác định quản lý đất đai là nhiệm vụ trọng tâm, ảnh hưởng trực tiếp đến quy hoạch, thu hút đầu tư và quyền lợi của người dân. Chính quyền tỉnh nhấn mạnh việc "làm nghiêm từ gốc", rà soát, chuẩn hóa quy trình, loại bỏ các điểm nghẽn trong thực thi, và tăng cường kiểm tra để ngăn chặn vi phạm ngay từ cấp cơ sở.
Tỉnh yêu cầu các sở, ngành và UBND cấp xã, phường chịu trách nhiệm toàn diện trong phạm vi quản lý đất đai, không để xảy ra tình trạng buông lỏng quản lý, lấn chiếm, chuyển mục đích sử dụng trái phép hoặc để vi phạm kéo dài mà không xử lý. Việc gắn trách nhiệm người đứng đầu được xem là "chìa khóa" nhằm bảo đảm kỷ luật, kỷ cương hành chính trong lĩnh vực vốn dễ phát sinh tiêu cực, lợi ích nhóm hoặc chậm trễ trong xử lý.
Là cấp tiếp xúc trực tiếp với người dân, UBND xã, phường được yêu cầu tăng cường giám sát quỹ đất công, đất nông nghiệp, đất lâm nghiệp, đặc biệt các khu vực dễ phát sinh vi phạm như hành lang an toàn giao thông, đất ven sông, đất giao quản lý cho thôn.
Chính quyền cơ sở phải xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm sau ngày 1/7/2014 – mốc thời gian kiểm soát vi phạm đất đai theo quy định – và không để nảy sinh trường hợp mới. Một trong những tồn tại lớn của Bắc Ninh nhiều năm qua là tình trạng dự án "treo", đất bỏ hoang, gây lãng phí quỹ đất và ảnh hưởng đến tiến độ quy hoạch đô thị – công nghiệp.
Tỉnh yêu cầu cơ quan chuyên môn kiểm tra toàn diện các tổ chức được giao đất, cho thuê đất, công khai danh mục dự án chậm tiến độ và kiên quyết thu hồi theo đúng Luật Đất đai. Việc này vừa đảm bảo tính nghiêm minh, vừa tái tạo nguồn lực đất đai cho các dự án có hiệu quả cao hơn.
Một trong những hướng đi quan trọng của Bắc Ninh là hoàn thiện bản đồ địa chính, số hóa hồ sơ và xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai dùng chung.
Công tác đấu giá quyền sử dụng đất và đấu thầu dự án có sử dụng đất là một trong những lĩnh vực dễ phát sinh sai phạm. Bắc Ninh yêu cầu các cơ quan liên quan minh bạch hóa toàn bộ quy trình, từ khâu lập hồ sơ, định giá đến tổ chức thực hiện. Sở Tư pháp được giao tăng cường theo dõi thi hành pháp luật trong lĩnh vực này, đảm bảo các phiên đấu giá diễn ra đúng quy định, tránh đầu cơ, thông thầu hoặc nâng giá gây nhiễu thị trường.
Sau khi bộ máy hành chính chuyển sang mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, nhu cầu thống nhất dữ liệu, hồ sơ địa chính trở nên cấp thiết. Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao chủ trì rà soát, tham mưu hoàn thiện hệ thống văn bản, đảm bảo thống nhất cách hiểu – cách làm giữa các địa phương; đồng thời tổng hợp chỉ tiêu thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất phục vụ các dự án trọng điểm. Việc chuẩn hóa này giúp quá trình thẩm định, phê duyệt, giải phóng mặt bằng trở nên nhanh chóng và minh bạch hơn.
Bắc Ninh đang triển khai đồng bộ đo đạc bản đồ địa chính, lập hồ sơ và xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai điện tử, kết nối với hệ thống quốc gia. Hệ thống này giúp giảm sai sót, giảm tranh chấp, giảm thời gian làm thủ tục; đồng thời hỗ trợ ra quyết định trong quy hoạch, quản lý và giám sát sử dụng đất. Dữ liệu số cũng là công cụ ngăn ngừa tiêu cực khi mọi thông tin được công khai và cập nhật theo thời gian thực.
Nhiều vụ việc tồn đọng kéo dài gây bức xúc trong nhân dân đều liên quan đến quản lý đất đai. Tỉnh yêu cầu các cơ quan chuyên môn và chính quyền địa phương chốt thời hạn xử lý từng vụ, công khai tiến độ và chịu trách nhiệm nếu để kéo dài. Tinh thần xuyên suốt là "vướng đâu gỡ đó", phối hợp liên ngành để tránh tình trạng đùn đẩy trách nhiệm hoặc chậm trễ khi giải quyết đơn thư.
Các sở, ngành và UBND cấp xã, phường được yêu cầu theo dõi sát tình hình, phát hiện sớm dấu hiệu vi phạm như: tự ý san lấp, xây dựng trái phép, lấn chiếm đất công. Tỉnh nhấn mạnh việc hậu kiểm phải được thực hiện thường xuyên, không chỉ dừng ở việc phê duyệt hồ sơ. Quy trình kiểm tra được đẩy mạnh theo hướng chủ động, kịp thời và có biện pháp chế tài rõ ràng.
Một trong những hướng đi quan trọng của Bắc Ninh là hoàn thiện bản đồ địa chính, số hóa hồ sơ và xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai dùng chung. Việc này giúp rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, minh bạch hóa thông tin đất đai và hạn chế tối đa sai sót thủ công. Khi dữ liệu được liên thông toàn tỉnh, các thủ tục giao đất, chuyển mục đích, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất sẽ nhanh hơn, chuẩn hơn và dễ kiểm soát hơn.
Đất đai là tài nguyên hữu hạn, có vai trò đặc biệt trong phát triển kinh tế, thu hút đầu tư, xây dựng hạ tầng và đảm bảo an sinh xã hội. Bắc Ninh hướng đến mục tiêu sử dụng đất hiệu quả – bền vững – đúng quy hoạch, đi đôi với bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân. Việc siết chặt kỷ cương quản lý đất đai không chỉ tạo môi trường đầu tư minh bạch mà còn giảm khiếu kiện, tăng niềm tin của người dân và doanh nghiệp.
Với quyết tâm chính trị cao và hệ thống giải pháp đồng bộ, Bắc Ninh đang tạo bước chuyển mạnh mẽ trong quản lý đất đai. Khi kỷ cương được siết chặt, trách nhiệm được phân định và dữ liệu được số hóa, quỹ đất sẽ thực sự trở thành nguồn lực phát triển, góp phần xây dựng một Bắc Ninh hiện đại, văn minh và bền vững.
Bình luận (0)