Ngày 22/5, Cục Thuế tổ chức họp báo chuyên đề thông tin về quy định tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế còn nợ thuế, trong bối cảnh một số ý kiến trên báo chí và mạng xã hội phản ánh việc áp dụng biện pháp này với các trường hợp nợ số tiền nhỏ.
Phó Cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn cho biết việc tạm hoãn xuất cảnh không phải quy định mới mà đã được nêu trong Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14, có hiệu lực từ ngày 1/7/2020 và tiếp tục được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 56/2024/QH15. Trên cơ sở đó, Chính phủ ban hành Nghị định 49/2025/NĐ-CP, quy định cụ thể ngưỡng áp dụng đối với từng nhóm đối tượng.
Theo ông Mai Sơn, việc áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh nhằm tăng cường hiệu lực quản lý thuế, bảo đảm nghĩa vụ của người nộp thuế và hạn chế tình trạng chây ì, bỏ trốn nghĩa vụ tài chính.
Bốn nhóm trường hợp bị tạm hoãn xuất cảnh
Hiện quy định xác định 4 nhóm đối tượng có thể bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.
Thứ nhất, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh thuộc diện bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế có số tiền nợ từ 50 triệu đồng trở lên và quá thời hạn nộp trên 120 ngày.
Thứ hai, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế với số nợ từ 500 triệu đồng trở lên và quá hạn nộp trên 120 ngày.
Thứ ba, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký nhưng vẫn còn nợ thuế quá hạn và sau 30 ngày kể từ khi cơ quan thuế thông báo sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh mà chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Thứ tư, người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài, người Việt Nam định cư ở nước ngoài và người nước ngoài trước khi xuất cảnh khỏi Việt Nam nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế quá hạn.
Theo đại diện Cục Thuế, quy trình áp dụng biện pháp này được thực hiện theo nhiều bước, bao gồm xác minh tình trạng hoạt động, gửi thông báo qua nhiều kênh như thư điện tử, tin nhắn, ứng dụng eTax Mobile, địa chỉ đăng ký và cư trú, đồng thời công khai thông tin trên hệ thống cơ quan thuế.
Sau khi gửi thông báo, người nộp thuế có 30 ngày để liên hệ và thực hiện nghĩa vụ. Nếu không hợp tác hoặc không thanh toán nợ thuế, cơ quan thuế mới ban hành quyết định tạm hoãn xuất cảnh.
Hơn 105.000 trường hợp đã bị áp dụng biện pháp
Theo Cục Thuế, đến nay cơ quan thuế đã ban hành khoảng 105.000 thông báo tạm hoãn xuất cảnh đối với người đại diện pháp luật doanh nghiệp và chủ hộ kinh doanh, với tổng số tiền nợ gần 61.000 tỷ đồng.
Trong số này, khoảng 65.000 trường hợp là người không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký kinh doanh, với tổng số nợ hơn 6.900 tỷ đồng.
Lũy kế đến nay, ngành thuế đã thu hồi trên 4.000 tỷ đồng từ hơn 13.000 người nộp thuế. Riêng nhóm không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký, khoảng 7.100 trường hợp đã liên hệ và hoàn thành nghĩa vụ với số tiền gần 100 tỷ đồng, qua đó được hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh theo quy định.
Cơ quan thuế đánh giá kết quả này cho thấy biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đang phát huy hiệu quả trong việc nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật thuế, đồng thời góp phần tăng cường tính minh bạch và công bằng trong môi trường kinh doanh.
Chỉ áp dụng tạm hoãn xuất cảnh sau khi đã đủ quy trình và thông báo
Liên quan phản ánh về một số trường hợp bị áp dụng biện pháp do số nợ nhỏ, ông Mai Sơn cho biết qua rà soát, phần lớn các trường hợp này thuộc nhóm đã bỏ địa chỉ kinh doanh, không thực hiện nghĩa vụ đăng ký và không hợp tác với cơ quan thuế dù đã nhiều lần được thông báo.
Ông nhấn mạnh trước khi áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh, cơ quan thuế đã thực hiện đầy đủ quy trình theo quy định, bao gồm xác minh địa chỉ, gửi thông báo nhiều lần và công khai thông tin trên hệ thống. Chỉ sau 30 ngày kể từ khi thông báo mà người nộp thuế không thực hiện nghĩa vụ, cơ quan thuế mới áp dụng biện pháp cưỡng chế.
Đại diện Cục Thuế cho rằng một số thông tin phản ánh chưa đầy đủ về quá trình xử lý của cơ quan thuế, dễ dẫn tới hiểu chưa đúng quy định pháp luật và gây tâm lý hoang mang cho người dân.
Hiện Bộ Tài chính đang xây dựng dự thảo nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 theo hướng bổ sung ngưỡng nợ tối thiểu 1 triệu đồng đối với nhóm người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký.
Theo đề xuất, chỉ các trường hợp nợ từ 1 triệu đồng trở lên và quá 30 ngày kể từ khi nhận thông báo mà chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế mới bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh. Quy định này nhằm tránh các trường hợp nợ rất nhỏ do sai sót kỹ thuật hoặc nguyên nhân khách quan.
Tham khảo kinh nghiệm quốc tế
Cục Thuế cho biết nhiều quốc gia cũng áp dụng biện pháp hạn chế xuất cảnh đối với người nợ thuế, song có quy định ngưỡng khác nhau. Trung Quốc áp dụng ngưỡng 200.000 nhân dân tệ với tổ chức và 30.000 nhân dân tệ với cá nhân, trong khi Indonesia áp dụng với doanh nghiệp nợ từ 100 triệu rupiah trở lên hoặc trường hợp bỏ địa chỉ kinh doanh.
Tại Mỹ, mức nợ thuế từ 50.000 USD trở lên có thể bị xem xét hạn chế cấp hoặc thu hồi hộ chiếu. Malaysia và Đài Loan (Trung Quốc) cũng áp dụng các ngưỡng tương tự trong quản lý thuế.
Trong thời gian tới, Cục Thuế cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với Cục Quản lý xuất nhập cảnh để nâng cấp hệ thống công nghệ thông tin, hướng tới việc hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh theo thời gian thực ngay sau khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ với ngân sách nhà nước.
Bình luận (0)