Đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, tạo động lực phát triển Thủ đô

Chiều ngày 5/3, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng chủ trì Hội nghị giao ban về công tác đầu tư công của TP Hà Nội. Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến tới các xã, phường nhằm đánh giá tiến độ giải ngân vốn đầu tư công và đề ra các giải pháp thúc đẩy thực hiện trong thời gian tới.

Quy mô vốn đầu tư công lớn nhất từ trước tới nay

Báo cáo tại hội nghị, Giám đốc Sở Tài chính Hà Nội Nguyễn Ngọc Tú cho biết, kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 của thành phố được Trung ương giao hơn 125.930 tỷ đồng, trong đó vốn ODA cấp phát hơn 1.203 tỷ đồng, vốn ngân sách Trung ương trong nước gần 3.900 tỷ đồng, còn lại chủ yếu là vốn ngân sách thành phố.

Trên cơ sở đó, Hà Nội đã giao kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 với tổng số hơn 156.000 tỷ đồng, tăng mạnh so với kế hoạch đầu năm. Trong tổng nguồn vốn này, vốn ngân sách thành phố chiếm hơn 148.779 tỷ đồng, vốn ODA hơn 3.321 tỷ đồng, phần còn lại là vốn ngân sách Trung ương.

Theo lãnh đạo Sở Tài chính, đây là năm có quy mô vốn đầu tư công rất lớn, tổng kế hoạch vốn hiện đã lên tới 156.000 tỷ đồng, tăng khoảng 1,5 lần so với năm 2025. Khối lượng vốn lớn đặt ra yêu cầu cao về tiến độ triển khai và khả năng giải ngân của các chủ đầu tư.

Về kết quả thực hiện, đến ngày 28/2, Hà Nội đã giải ngân 9.536,6 tỷ đồng, tương đương 7,57% kế hoạch Thủ tướng giao. Đến ngày 4/3, con số này tăng lên 9.968,5 tỷ đồng, đạt 7,92% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao và khoảng 6,39% kế hoạch thành phố giao cập nhật.

Riêng các dự án trọng điểm của thành phố đã giải ngân 1.583,6 tỷ đồng, đạt 16,63% kế hoạch. Trong khi đó, nhóm 11 dự án khẩn cấp của thành phố, với tổng vốn bố trí hơn 8.239 tỷ đồng, đã giải ngân 1.738 tỷ đồng, đạt 21,1%.

Đối với các dự án sử dụng vốn ODA và đường sắt đô thị, tổng kế hoạch vốn năm 2026 là 19.317 tỷ đồng. Tuy nhiên, tiến độ giải ngân mới đạt 2,57%, chủ yếu do một số thủ tục liên quan đến hiệp định vay và hợp đồng với nhà thầu còn kéo dài.

Giải ngân đầu tư công - "đòn bẩy" phát triển

Phát biểu tại hội nghị, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu cho rằng nguồn lực đầu tư công hiện nay là cơ hội rất lớn để Thủ đô thúc đẩy phát triển hạ tầng và kinh tế - xã hội.

Theo ông, không phải địa phương nào cũng có điều kiện bố trí nguồn lực lớn như Hà Nội để triển khai các dự án phát triển. Do đó, nếu có nguồn vốn mà không giải ngân được thì sẽ rất đáng tiếc, bởi đây chính là nguồn lực quan trọng dẫn dắt tăng trưởng.

Việc giải ngân vốn đầu tư công có ý nghĩa đặc biệt quan trọng bởi các dự án này đóng vai trò nền tảng, tạo động lực thu hút thêm nguồn lực ngoài ngân sách cùng tham gia phát triển.

Thành phố cũng xác định các dự án đầu tư công đã được thẩm tra, thẩm định và thông qua bởi UBND, HĐND thành phố và các cơ quan liên quan cần được ưu tiên tổ chức triển khai nhằm phát huy hiệu quả nguồn lực.

Tăng tốc giải ngân ngay từ quý I

Phát biểu kết luận hội nghị, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh yêu cầu triển khai công tác giải ngân đầu tư công chặt chẽ, hiệu quả, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm nhằm phát huy tối đa nguồn lực phát triển.

Theo Chủ tịch UBND TP Hà Nội, các dự án đầu tư công đã được UBND thành phố, HĐND thành phố và các cơ quan liên quan thẩm tra, thẩm định cần được ưu tiên triển khai để sớm phát huy hiệu quả. Dù Hà Nội đã có nhiều kinh nghiệm trong công tác giải ngân từ quý IV/2025, song số liệu 2 tháng đầu năm 2026 cho thấy tiến độ giải ngân vẫn còn thấp so với yêu cầu.

Chủ tịch UBND thành phố cho rằng nguyên nhân xuất phát từ cả yếu tố khách quan và chủ quan. Một số dự án phải tạm dừng để rà soát do chồng lấn với các dự án lớn; một số khác đang chờ cơ quan cấp trên thẩm tra, thẩm định. Bên cạnh đó, trong thời gian đầu năm, thành phố cũng tập trung giải ngân phần vốn kế hoạch năm 2025 của các dự án chuyển tiếp.

Theo lãnh đạo thành phố, giải phóng mặt bằng vẫn là một trong những vướng mắc lớn, dù đã có nhiều chuyển biến tích cực thời gian qua. Ngoài ra, quá trình triển khai còn gặp khó khăn liên quan đến nguồn vật liệu xây dựng, quy trình thủ tục, tiêu chuẩn và định mức.

Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh: "Đã bước sang tháng thứ 3 của năm 2026, quý I được xác định là giai đoạn tăng tốc trong giải ngân đầu tư công. Thành phố đặt mục tiêu giải ngân tối thiểu 20% kế hoạch vốn trong quý này, do đó, trong tháng 3, các sở, ngành, địa phương và chủ đầu tư phải tập trung cao độ để đạt mục tiêu".

Liên quan đến việc phân khai kế hoạch vốn, Chủ tịch UBND thành phố cho biết theo báo cáo của Sở Tài chính, hiện vẫn còn gần 30% vốn đầu tư công của cấp xã, phường chưa được phân khai. Thành phố đã phân cấp mạnh cho các địa phương, vì vậy các xã, phường cần chủ động thực hiện đầy đủ quyền hạn và trách nhiệm của mình.

Việc phân bổ vốn phải bảo đảm đúng tinh thần "6 rõ": rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ kết quả và rõ cơ chế kiểm tra, giám sát, trong đó người đứng đầu các địa phương và sở, ngành phải chịu trách nhiệm trực tiếp. Đồng thời, các sở, ngành cần tích cực tháo gỡ vướng mắc về thủ tục đầu tư, tránh để thủ tục hành chính kéo dài ảnh hưởng tiến độ dự án.

Đối với công tác giải phóng mặt bằng, Chủ tịch UBND TP Hà Nội đề nghị các địa phương tiếp tục phát huy kinh nghiệm đã đạt được, vận dụng linh hoạt các cơ chế, chính sách bồi thường, hỗ trợ. Thực tế cho thấy các chính sách này đã nhận được sự đồng thuận cao của người dân.

Chủ tịch UBND TP Hà Nội đề nghị các sở, ngành sớm hoàn thiện tiêu chuẩn, định mức và đơn giá cho các lĩnh vực mới, đặc biệt là các dự án liên quan đô thị thông minh và hạ tầng công nghệ. Hiện nay, thành phố có hơn 330 dự án đầu tư công với tổng vốn rất lớn, do đó cần rà soát, phân loại rõ các dự án để tập trung nguồn lực cho những công trình cấp bách. Đối với các dự án ODA, thành phố sẽ nghiên cứu phương án chủ động hơn, phù hợp với năng lực tài chính và kỹ thuật hiện nay.

Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng yêu cầu các sở, ngành và địa phương tiếp tục phối hợp chặt chẽ để tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công, đồng thời chuẩn bị tốt cho các nhiệm vụ trọng tâm của thành phố trong thời gian tới.