Điện Kremlin: Nga, Mỹ nhất trí cần có một hiệp ước vũ khí hạt nhân mới

(Ảnh: Moscow Times)

Thông tin từ Điện Kremlin về việc Nga, Mỹ nhất trí cần có một hiệp ước vũ khí hạt nhân mới được đưa ra một ngày sau khi thỏa thuận cuối cùng giữa hai quốc gia siêu cường hết hạn, làm dấy lên lo ngại về một cuộc chạy đua vũ trang toàn cầu.

"Đã có sự hiểu biết được thảo luận tại Abu Dhabi rằng cả hai bên sẽ hành động có trách nhiệm, nhận ra sự cần thiết phải bắt đầu thảo luận về một hiệp ước giảm vũ khí hạt nhân mới càng sớm càng tốt" - người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nói với các phóng viên khi được hỏi về việc Hiệp ước New START kết thúc.

Hiệp ước New START - được ký kết tại thủ đô Praha của Cộng hòa Czech vào năm 2010 bởi cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama và người đồng cấp Nga lúc bấy giờ Dmitri Medvedev. Theo Hiệp ước New START, mỗi bên được triển khai giới hạn ở mức 1.550 đầu đạn hạt nhân, 800 bệ phóng và máy bay ném bom. Nó cũng quy định một loạt cuộc thanh tra tại chỗ lẫn nhau.

Năm 2023, Tổng thống Nga Vladimir Putin cáo buộc NATO tìm cách tấn công các cơ sở hạt nhân của Nga, tuyên bố rằng Moscow sẽ đình chỉ vai trò của mình trong hiệp ước hạt nhân này. Nga sau đó đã làm rõ rằng nước này vẫn sẽ tuân thủ các giới hạn về số lượng đầu đạn hạt nhân nhưng sẽ ngừng các phần khác của thỏa thuận.

Mặc dù bị đình chỉ một phần, Tổng thống Putin đã kêu gọi Mỹ gia hạn Hiệp ước New START thêm 1 năm nữa, nói rằng sẽ là "một sai lầm nếu hoàn toàn từ bỏ di sản của hiệp ước".

Tổng thống Mỹ Donald Trump vào năm 2025 cho biết việc gia hạn Hiệp ước New START "nghe có vẻ là một ý tưởng hay", nhưng ám chỉ rằng ông muốn đưa Trung Quốc vào một thỏa thuận mới. Tương tự, Tổng thống Putin cũng kêu gọi Pháp và Vương quốc Anh tham gia vào một hiệp ước tiếp theo.

Tổng thống Trump nói với tờ The New York Times trong một cuộc phỏng vấn vào tháng 1/2026: "Chúng ta sẽ chỉ cần một thỏa thuận hạt nhân tốt hơn".

Hôm 5/2, Hiệp ước New START chính thức kết thúc, đánh dấu lần đầu tiên Mỹ không có hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân với Nga kể từ thời chính quyền Tổng thống Reagan gần 40 năm trước.

Cùng ngày, hãng tin Axios đưa tin rằng Washington và Moscow sắp đạt được một thỏa thuận hạt nhân. Theo đó, cả hai nước sẽ tuân thủ Hiệp ước New START sau khi nó hết hạn. Việc gia hạn hiệp ước vũ khí hạt nhân sẽ không được chính thức hóa về mặt pháp lý.

Ông Peskov nói với các phóng viên hôm 6/2 rằng sẽ là không thực tế nếu kỳ vọng Nga ký kết một thỏa thuận hạt nhân không có tính ràng buộc pháp lý.

Trong khi đó, các quan chức Nga và Mỹ hôm 5/2 đã nhất trí khôi phục đối thoại quân sự cấp cao song phương - vốn đã bị đình chỉ vào năm 2021.