Hơn 1.100 trường công lập tại Mỹ phải đóng cửa

Theo phân tích dữ liệu liên bang của dự án Big Local News thuộc Đại học Stanford, có 1.156 trường công lập trên khắp nước Mỹ phải đóng cửa trong năm học 2025-2026, tương đương khoảng 1,15% tổng số trường tại quốc gia này. Đây là mức cao nhất kể từ sau đại dịch COVID-19 và là năm thứ tư liên tiếp số trường đóng cửa gia tăng.

Đáng chú ý, nghiên cứu của các chuyên gia Đại học Stanford cho thấy số lượng học sinh đang giảm nhanh hơn tốc độ đóng cửa trường học, báo hiệu nhiều học khu có thể tiếp tục đối mặt với những quyết định cắt giảm ngân sách trong thời gian tới.

Theo phân tích của hãng tin AP dựa trên dữ liệu giáo dục liên bang do nhà kinh tế Thomas Dee và nhà xã hội học Jaymes Pyne thu thập, số học sinh tại các trường công lập Mỹ giảm hơn 1,4 triệu em, tương đương khoảng 3%, trong giai đoạn từ mùa Thu năm 2019 đến mùa Thu năm 2024. Trong khi đó, tổng số trường học mới chỉ giảm về mức gần tương đương thời điểm trước đại dịch. Sự chênh lệch này cho thấy hệ thống cơ sở vật chất và nhân sự tại nhiều địa phương chưa được điều chỉnh tương ứng với quy mô học sinh thực tế.

Theo các chuyên gia, nguyên nhân chủ yếu khiến số học sinh tại trường công lập Mỹ suy giảm là do tỷ lệ sinh liên tục giảm trong nhiều thập kỷ. Bên cạnh đó, các biện pháp siết chặt nhập cư của chính quyền liên bang, cùng sự mở rộng của các chương trình hỗ trợ học phí trường tư và lựa chọn học tại nhà sau đại dịch, cũng góp phần làm giảm số học sinh theo học hệ thống công lập.

Hai tổ chức nghiên cứu giáo dục Bellwether và WestEd ước tính tình trạng sụt giảm tuyển sinh có thể khiến các trường mất khoảng 11,5 tỷ USD nguồn thu từ ngân sách liên bang mỗi năm vào năm học 2030-2031. Nếu kịch bản này xảy ra, nhiều học khu có thể phải tiếp tục cắt giảm nhân sự, thu hẹp chương trình giảng dạy hoặc đóng cửa thêm các cơ sở giáo dục.

Tình hình đặc biệt nghiêm trọng tại Học khu Thống nhất thành phố Vallejo, gần San Francisco, bang California. Theo số liệu của học khu này, lượng học sinh tại đây giảm từ gần 18.000 em vào mùa Thu năm 2006 xuống còn khoảng 9.300 em hiện nay. Các trường trong học khu chỉ sử dụng trung bình 46% công suất.

Từ năm 2025, Vallejo đã đóng cửa 5 cơ sở giáo dục, tương đương 1/4 tổng số trường. Học khu cũng đưa tới 1/3 số vị trí nhân sự vào diện có thể bị cắt giảm nhằm giải quyết khoản thâm hụt ngân sách 36 triệu USD. Khó khăn tài chính tại Vallejo còn bắt nguồn từ việc học khu từng sử dụng nguồn hỗ trợ một lần trong đại dịch COVID-19 để chi trả lương nhân viên. Khi khoản tài trợ này kết thúc, ngân sách tiếp tục chịu sức ép từ lạm phát và các đợt tăng lương theo hợp đồng.

Tuy nhiên, các nghiên cứu được AP dẫn lại cho thấy đóng cửa trường học thường không mang lại mức tiết kiệm tài chính như kỳ vọng. Chi phí vận chuyển học sinh đến trường mới, trợ cấp thôi việc cho nhân viên và bảo vệ những cơ sở bỏ trống có thể thâm hụt khoản ngân sách đã tiết kiệm được. Một hệ lụy khác là việc đóng cửa trường học có thể khiến thêm nhiều gia đình chuyển con sang trường tư, trường bán công đặc quyền hoặc học khu lân cận. Điều này tiếp tục làm giảm số học sinh và nguồn tài trợ được phân bổ theo quy mô tuyển sinh, tạo ra vòng xoáy khó khăn tài chính.

Việc điều chuyển học sinh cũng phát sinh những khó khăn trong quản lý hồ sơ, đặc biệt đối với trẻ có nhu cầu hỗ trợ giáo dục riêng. Các nghiên cứu của Đại học Chicago cho thấy học sinh phải chuyển trường do cơ sở cũ đóng cửa có thể bị suy giảm kết quả đọc hiểu và toán học trong thời gian dài, nhất là khi chuyển đến trường có chất lượng giảng dạy thấp.

Bà Marisa de la Torre, đại diện tổ chức nghiên cứu giáo dục thuộc Đại học Chicago, nhận định những tác động này có thể kéo dài và học sinh cần nhiều thời gian để phục hồi kết quả học tập. Còn theo bà Lydia Rainey, chuyên gia tại Trung tâm Đổi mới giáo dục công lập Mỹ, khả năng các bang tăng mạnh ngân sách để cứu những trường đang gặp khó khăn là không cao.

Trong bối cảnh số học sinh tiếp tục suy giảm, những học khu lớn tại Cleveland, Houston và Philadelphia cũng đang đối mặt với áp lực điều chỉnh mạng lưới trường học. Giới nghiên cứu Mỹ cảnh báo việc đóng cửa trường học có thể còn gia tăng nếu các học khu không tìm được giải pháp cân bằng giữa yêu cầu ổn định tài chính, duy trì chất lượng giáo dục và giữ chân học sinh.