Iran khẳng định chưa phong tỏa eo biển Hormuz

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố rằng eo biển Hormuz chỉ bị đóng cửa hoàn toàn đối với các tàu thuyền của Mỹ, Israel, châu Âu và các đồng minh phương Tây của họ. Thông báo được đưa ra hôm 5/3 thông qua Đài Truyền hình nhà nước Iran (IRIB).

Động thái Iran khẳng định chưa phong tỏa eo biển Hormuz diễn ra sau nhiều ngày bất ổn về một trong những tuyến đường vận chuyển nhộn nhịp nhất thế giới, khi hầu hết hoạt động giao thông thương mại bị đình trệ kể từ khi chiến dịch tấn công Iran nổ ra.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cho biết họ đã làm rõ - phù hợp với luật pháp quốc tế và các nghị quyết liên quan - rằng nước Cộng hòa Hồi giáo Iran bảo lưu quyền điều tiết việc lưu thông qua eo biển Hormuz trong thời chiến. Bất kỳ tàu nào thuộc về Mỹ, Israel, châu Âu "và những nước ủng hộ họ" bị phát hiện trong tuyến đường thủy này "chắc chắn sẽ bị tấn công" - tuyên bố cảnh báo.

"Chúng tôi đã nói trước đó rằng dựa trên luật pháp và các nghị quyết quốc tế, trong thời chiến, Cộng hòa Hồi giáo Iran sẽ có quyền kiểm soát việc đi lại qua eo biển Hormuz" - IRGC cho biết, theo Đài Truyền hình nhà nước Iran IRIB.

Trên thực tế, eo biển Hormuz đã bị đóng cửa kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu chiến dịch quân sự chung chống lại Iran vào ngày 28/2. Chiến tranh Iran đã đẩy giá dầu tăng mạnh và làm dấy lên lo ngại về sự gián đoạn rộng hơn đối với nền kinh tế toàn cầu.

Hôm 3/3, Iran cho biết sẽ chỉ cho phép các tàu mang cờ Trung Quốc sử dụng eo biển Hormuz. Giới chức Iran mô tả động thái này là một cử chỉ thể hiện sự cảm kích của Tehran đối với lập trường của Bắc Kinh kể từ khi cuộc xung đột Trung Đông bắt đầu diễn ra. Quyết định này mang ý nghĩa đặc biệt vì eo biển Hormuz là lối ra biển duy nhất cho các cảng ở Vịnh Ba Tư.

Iran đã phong tỏa eo biển Hormuz kể từ khi giao tranh nổ ra, gây áp lực lên chuỗi cung ứng toàn cầu. Tàu thuyền qua eo biển này vận chuyển khoảng 20% tổng lượng dầu vận chuyển bằng đường biển trên toàn thế giới, biến nó thành trụ cột của nguồn cung năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, giới phân tích lưu ý rằng việc phong tỏa hoàn toàn eo biển Hormuz sẽ không làm gián đoạn các tuyến vận chuyển chính Đông - Tây giữa châu Á và châu Âu.

Eo biển Hormuz chưa bao giờ bị đóng cửa đối với vận tải thương mại. Ngay cả trong cuộc chiến tranh Iran - Iraq từ năm 1980 đến 1988, giao thông thương mại vẫn tiếp tục bất chấp những cuộc tấn công liên tiếp vào các tàu chở dầu.

Theo trang web Marine Traffic, các nhóm tàu lớn - chủ yếu là tàu chở dầu - đang neo đậu ở phía Bắc gần Kuwait và ngoài khơi Dubai (UAE). Hạm đội thương mại của Iran có thể được nhìn thấy đang neo đậu ngoài khơi cảng Bandar Abbas ở phía Đông của eo biển. Nhiều nhóm tàu khác có thể được nhìn thấy đang chờ ngay bên ngoài lối vào eo biển Hormuz.