Mỹ - Iran vừa đàm phán, vừa gia tăng sức ép quân sự

Mỹ - Iran đang ghi nhận những tín hiệu tích cực trong tiến trình đàm phán, khi hai bên cho biết nhiều trở ngại đã dần được tháo gỡ sau nhiều tuần thương lượng. Tuy nhiên, song song với các phát biểu lạc quan trên bàn đàm phán, các động thái quân sự vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Ngày 25/5, Iran cho biết phần lớn trở ngại trong đàm phán với Mỹ đã được giải quyết sau nhiều tuần thương lượng thông qua trung gian hòa giải của Pakistan và một số quốc gia khác. Tuy nhiên, Tehran nhấn mạnh còn quá sớm để khẳng định một thỏa thuận hòa bình đã sẵn sàng được ký kết.

Theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei, trọng tâm hiện nay của các cuộc đàm phán là chấm dứt xung đột, trong khi vấn đề hạt nhân chưa được thảo luận chi tiết. Tehran khẳng định sẽ không nhượng bộ các lằn ranh đỏ liên quan đến lợi ích quốc gia.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết các cuộc đàm phán với Iran đang “tiến triển tích cực”, song tiếp tục thể hiện lập trường cứng rắn. Ông Trump cho rằng bất kỳ thỏa thuận nào cũng phải bao gồm việc xử lý toàn bộ lượng urani làm giàu của Iran. Nhà lãnh đạo Mỹ đề xuất tiêu hủy lượng urani này dưới sự giám sát của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) và sự phối hợp của Iran.

Tổng thống Trump cũng thúc đẩy mở rộng Hiệp định Abraham, kêu gọi hàng loạt quốc gia Trung Đông và khu vực như Saudi Arabia, Qatar, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập và Jordan tham gia bình thường hóa quan hệ với Israel, coi đây là điều kiện để đạt được một thỏa thuận toàn diện với Iran. Ông nhấn mạnh Washington sẽ chỉ chấp nhận một thỏa thuận “thực sự có ý nghĩa”, nếu không sẽ sẵn sàng chuyển sang các biện pháp khác.

Trên thực địa, tình hình tiếp tục căng thẳng. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ xác nhận đã tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào các bệ phóng tên lửa ở miền Nam Iran và các tàu bị nghi rải thủy lôi, với lý do bảo vệ lực lượng Mỹ trước các mối đe dọa từ Iran.

Những diễn biến trái chiều giữa bàn đàm phán và thực địa cho thấy triển vọng đạt được thỏa thuận vẫn mong manh, khi hai bên duy trì đối thoại nhưng chưa giảm sức ép chiến lược.