Những chuyến thăm Nhà Trắng của các CEO công nghệ
Những ngày gần đây, các giám đốc công nghệ hàng đầu tại Mỹ đã tiến hành nhiều chuyến thăm tới Nhà Trắng. Không chỉ dừng lại ở những cuộc gặp mặt, các chuyến thăm này còn đi kèm với các cam kết đầu tư và thỏa thuận lớn.
Hôm 6/8, Giám đốc điều hành Apple Tim Cook đã công bố cam kết đầu tư thêm 100 tỷ USD vào hoạt động sản xuất tại Mỹ, qua đó nâng tổng vốn đầu tư lên 600 tỷ USD trong 4 năm tới. Cam kết này đã khiến Tổng thống Donald Trump hài lòng. Từ chỗ chỉ trích, nhà lãnh đạo Mỹ sau đó đã khẳng định các công ty cam kết sản xuất tại Mỹ như Apple sẽ được miễn mức thuế cao đối với chip nhập khẩu.
Trước đó, Tổng Giám đốc điều hành Nvidia Jensen Huang cũng đạt được thỏa thuận chưa từng có tiền lệ với Tổng thống Trump. Nvidia được phép xuất khẩu chip H20 sang Trung Quốc với điều kiện chia sẻ 15% doanh thu tại thị trường này cho chính phủ Mỹ. Thỏa thuận với Nvidia và một công ty khác là AMD có thể giúp mở khóa tiềm năng doanh thu hàng tỷ USD trong ngắn hạn.
Sau cuộc gặp hồi đầu tuần trước, CEO của hãng chip Intel - ông Lip Bu Tan cũng đã xoa dịu căng thẳng với Tổng thống Trump, khi được rút lại yêu cầu từ chức. Theo một số nguồn tin, chính phủ Mỹ còn đang xem xét khả năng mua 10% cổ phần Intel, một động thái có thể hỗ trợ hãng chip đang gặp khó khăn này.
Chính phủ Mỹ đẩy mạnh can thiệp vào ngành chip
Các chuyên gia ví von, những chuyến thăm của các giám đốc điều hành chẳng khác gì thiết bị giảm xóc, trong bối cảnh ngành công nghiệp bán dẫn đang đối mặt với nhiều xáo trộn do các động thái can thiệp chính sách chưa từng có của chính phủ Mỹ.
Kể từ đầu năm tới nay, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã liên tục tung ra các biện pháp mạnh với ngành bán dẫn, từ cảnh báo rút lại các khoản trợ cấp, ngăn chặn các đơn hàng trị giá hàng tỷ đô la sang Trung Quốc, cảnh báo áp thuế quan bán dẫn từ 100 - 300%, hay yêu cầu các doanh nghiệp tăng cường đầu tư.
Theo New York Times, đây là sự can thiệp mạnh mẽ nhất của chính phủ Mỹ vào nền kinh tế kể từ cuộc khủng hoảng tài chính 2008. Tất cả đều hướng tới mục tiêu, buộc các doanh nghiệp phải tăng cường đầu tư vào chuỗi cung ứng bán dẫn tại Mỹ, giảm phụ thuộc vào nguồn cung từ nước ngoài, đồng thời duy trì lợi thế của Mỹ trong bối cảnh cuộc đua công nghệ với Trung Quốc ngày càng quyết liệt.
Ông Howard Lutnick - Bộ trưởng Thương mại Mỹ cho biết: "Mục tiêu của Tổng thống Trump là đưa hoạt động sản xuất chất bán dẫn, với công nghệ tiên tiến nhất của chúng ta, về thực hiện ở Mỹ. Bằng cách đó, nước Mỹ có thể kiểm soát chuỗi cung ứng một cách hiệu quả nhất. Đó là chiến lược rất tốt cho nước Mỹ".
Mỹ thúc đẩy ngành công nghiệp chip nội địa
Bên cạnh những biến động, các chính sách của chính quyền Tổng thống Donald Trump cũng đang thúc đẩy mạnh mẽ làn sóng đầu tư vào ngành sản xuất chip tại Mỹ, từ các hoạt động nghiên cứu - phát triển, cho tới việc thiết lập các nhà máy sản xuất chip tiên tiến. Tác động cũng như triển vọng của những chính sách này đối với cả chính quyền và doanh nghiệp đã trở thành chủ đề được nhiều tờ báo lớn bình luận.
Một số tờ báo lớn tại Mỹ cho rằng với những chính sách và kinh phí đầu tư hiện nay sẽ định hình lại bối cảnh ngành công nghiệp chip bán dẫn. Mỹ có thể sở hữu một chuỗi cung ứng chip mạnh mẽ và linh hoạt hơn ngay trong nội địa.
Theo thông tin từ Reuters, Texas Instruments cho biết sẽ chi hơn 60 tỷ USD để mở rộng sản xuất tại Mỹ. Kinh phí đầu tư này sẽ để xây dựng và mở rộng 7 cơ sở sản xuất chip tại bang Texas, Utah và có thể tạo ra 60.000 việc làm. Đây được coi là khoản đầu tư lớn nhất vào sản xuất chất bán dẫn trong lịch sử nước Mỹ.
Trao đổi với Nhật báo phố Wall, Giám đốc điều hành của TSMC cho biết, nhà sản xuất chip lớn nhất thế giới này sẽ đẩy nhanh tiến độ lên vài quý để đưa vào hoạt động cụm nhà máy tại bang Arizona, nhằm phân phối chip cho các khách hàng tại Mỹ trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo và điện thoại thông minh.
Nhà máy đầu tiên của TSMC tại bang Arizona đã đi vào sản xuất hàng loạt các loại chip tiên tiến từ cuối năm ngoái, công suất hiện nay đã tương đương với cơ sở chính ở Đài Loan (Trung Quốc).
Nhiều tờ báo cũng phân tích nguyên nhân các hãng công nghệ muốn nỗ lực đẩy nhanh tiến độ xây dựng nhà máy sản xuất chip tại Mỹ, vì đang nhận được các lợi ích rõ ràng từ cả chính sách và lợi nhuận cho doanh nghiệp.
Theo tờ Usnews, Nvidia và nhiều công ty bán dẫn lớn khác đang được hỗ trợ bởi Kế hoạch Hành động AI mới của Tổng thống Donald Trump, nhằm xóa bỏ các thủ tục hành chính rườm rà và bật đèn xanh để mở rộng quy mô hoạt động. Các công ty này sẽ được tạo điều kiện trong quá trình xây dựng hạ tầng và tiếp cận các nguồn năng lượng cần thiết để vận hành các trung tâm dữ liệu khổng lồ phục vụ cho công nghệ AI.
Ví dụ khác được Bloomberg đưa ra là Intel, dù đang trong giai đoạn khó khăn nhưng trong tháng 8 cổ phiếu của hãng sản xuất chip này đã tăng tới 28% (khoảng 25 tỷ USD giá trị vốn hoá), sau khi có thông tin chính phủ Mỹ có kế hoạch hỗ trợ công ty này. Hiện nay, giá trị thị trường của Intel đang gấp 53 lần lợi nhuận dự kiến trong 12 tháng tới, mức cao nhất từ năm 2022.
Theo Hiệp hội Công nghiệp Bán dẫn, các chính sách hiện nay của Mỹ có thể đẩy nhanh quá trình nội địa hóa các dòng chip tiên tiến nhất. Như với những dòng chip được sản xuất với tiến trình dưới 10 nm, tỷ lệ nội địa hóa từ mức gần 0% hiện nay, có thể tăng tới 28% vào năm 2032.
Chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu trước những thay đổi
Một đặc điểm nổi bật của chuỗi cung ứng bán dẫn là tính toàn cầu. Chẳng hạn như chip của Nvidia có thể được thiết kế và bán ra bởi một công ty Mỹ, nhưng lại được sản xuất tại Đài Loan (Trung Quốc), sử dụng máy móc của Hà Lan, Nhật Bản, cùng các linh kiện do Hàn Quốc cung cấp. Do vậy, những biến động chính sách từ Washington, không chỉ ảnh hưởng đến ngành công nghiệp chip của Mỹ, mà còn dẫn đến những thay đổi lớn với chuỗi cung ứng toàn cầu.
Kneron, công ty thiết kế chip có trụ sở tại San Diego, Mỹ là khách hàng quen thuộc của TSMC - nhà sản xuất chip hàng đầu thế giới của Đài Loan (Trung Quốc). Giờ đây, với cảnh báo áp thuế quan từ Nhà Trắng, công ty vẫn duy trì quan hệ hợp tác, nhưng một phần đơn hàng sẽ được chuyển sang các nhà máy của TSMC đặt tại Mỹ.
Ông Albert Liu - Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc điều hành, Công ty Kneron cho biết: "Đối với công ty chúng tôi, chuỗi cung ứng từ đặt hàng vật liệu nền, sản xuất cho tới khâu kiểm định, phần lớn đều được thực hiện với các doanh nghiệp tại Đài Loan (Trung Quốc). Có lẽ hơn 60 - 70% sản lượng bán dẫn tiên tiến đều tập trung ở đây. Tuy nhiên, TSMC hiện đã có những khoản đầu tư lớn ở Mỹ, vì vậy việc chúng tôi chuyển một phần đơn hàng sang Mỹ là điều chắc chắn sẽ diễn ra".
Các chính sách của Washington đang khiến các công ty bán dẫn nước ngoài cân nhắc dịch chuyển hoạt động sản xuất sang Mỹ. Tuy nhiên, quá trình này dự kiến sẽ đòi hỏi nhiều thời gian, công sức lên kế hoạch, và lượng lớn vốn đầu tư. Đó là chưa kể đến rủi ro thiếu hụt nguồn cung trước khi các cơ sở sản xuất mới đi vào hoạt động.
"Quá trình chuyển dịch sẽ phải mất 3 đến 4, hoặc 5 năm. Câu hỏi đầu tiên là liệu những chính sách hiện nay có được duy trì lâu dài hay không? Và câu hỏi thứ hai là toàn bộ chuỗi cung ứng sẵn sàng chịu thiệt hại ở mức nào trong khoảng thời gian đó. Hay họ sẽ chỉ khởi động việc chuyển dịch, và tiếp tục chờ đợi tình hình?", ông Albert Liu - Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc điều hành, Công ty Kneron nói.
Một vấn đề khác cũng được các doanh nghiệp quan tâm là vấn đề tiếp cận thị trường Trung Quốc. Mỹ từng yêu cầu các đồng minh hạn chế xuất khẩu chip và thiết bị sản xuất chip tiên tiến sang Trung Quốc. Tuy nhiên, thỏa thuận mới đây giữa Nhà Trắng với Nvidia và AMD có thể khiến tình hình thay đổi.
Ông Maria Morales - Trưởng nhóm nghiên cứu bán dẫn, Hãng phân tích IDC đánh giá: "Thỏa thuận của chính phủ Mỹ với Nvidia và AMD cho thấy rằng, an ninh quốc gia không thực sự là vấn đề lớn trong việc kiểm soát xuất khẩu. Nếu Nvidia và AMD nhận được đặc quyền vì họ đã chia sẻ doanh thu, thì tại sao các công ty khác không thể làm điều tương tự?".
Theo các chuyên gia, trong thời gian tới, ngành công nghiệp bán dẫn sẽ tiếp tục phải điều chỉnh kế hoạch kinh doanh sản xuất, do sự thay đổi chính sách tại Mỹ. Đây sẽ là thách thức không nhỏ, đòi hỏi các doanh nghiệp phải linh hoạt và có sự đầu tư mạnh mẽ để giữ vững vị thế cạnh tranh trong môi trường đầy biến động.
Bình luận (0)