Làng nghề bánh đa Vĩnh Đức đã có hơn 300 năm tuổi. Ảnh: Ngọc Quân.
"Đỏ lửa" những ngày giáp Tết
Những ngày này, người dân làng nghề làm bánh đa Vĩnh Đức (xã Đô Lương, tỉnh Nghệ An) đang hối hả sản xuất, những bếp than đỏ rực suốt ngày đêm để nướng bánh đa kịp giao các đơn hàng mà khách đã đặt trước đó.
Chị Phạm Thị Xuân (SN 1979, một hộ chuyên sản xuất bánh đa ở làng nghề Vĩnh Đức) cho biết, thời điểm này, cơ sở có khoảng 10 lao động làm việc thường xuyên, mỗi ngày sản xuất khoảng 13.000 – 14.000 chiếc bánh đa.

Mỗi ngày nơi đây cung ứng ra thị trường hàng vạn chiếc bánh đa cùng các sản phẩm khác. Ảnh: Ngọc Quân.
Nhu cầu trong dịp Tết tăng cao, chị Xuân phải thuê thêm lao động thời vụ để kịp hoàn thành các đơn hàng. Tuy nhiên quá trình sản xuất phụ thuộc khá nhiều vào thời tiết nên nếu những ngày trời mưa, không thể phơi bánh đa thì quá trình sản xuất ngừng trễ.
Theo chị Xuân, nguyên liệu làm bánh khá quen thuộc gồm gạo quê, vừng đen, tỏi, tiêu và gia vị. Tuy nhiên, để tạo nên sản phẩm đạt độ giòn, thơm và màu sắc đẹp, mỗi công đoạn đều đòi hỏi kinh nghiệm lâu năm. Gạo phải xay bột tươi và tráng ngay trong ngày; vừng được tuyển chọn kỹ; gia vị pha trộn theo bí quyết riêng của từng hộ.

Vào dịp Tết Nguyên đán, đơn hàng tăng gấp 2 – 3 lần so với ngày thường. Ảnh: Ngọc Quân.
Khâu phơi bánh phụ thuộc lớn vào thời tiết, với mức nhiệt lý tưởng từ 30 – 37 độ C. Công đoạn nướng vẫn chủ yếu thực hiện thủ công bằng bếp than nhằm giữ trọn hương vị truyền thống. Người thợ phải liên tục trở bánh để tránh cong vênh, nứt vỡ. Một thợ lành nghề có thể nướng từ 1.000–2.000 chiếc mỗi ngày.
Trước đây người dân làng Vĩnh Đức chủ yếu sản xuất bánh đa thủ công. Những năm gần đây, nhiều gia đình đã đầu tư thêm máy tráng bánh đa, máy nướng bánh đa vì thế năng suất tăng lên, sản phẩm cũng đồng đều và đẹp hơn. "Chúng tôi vẫn tráng bánh, nướng bánh thủ công mặc dù đã sắm đầy đủ các loại máy móc hiện đại vì mỗi khách hàng có một cảm nhận khác nhau, sở thích khác nhau", chị Xuân vui vẻ nói.

Dù đã đầu tư máy móc nhưng nhiều khách hàng vẫn thích bánh được nướng trên than hồng. Ảnh: Ngọc Quân.
Từ kinh tế hộ gia đình đến thương hiệu OCOP
Theo các bậc cao niên, nghề làm bánh đa tại địa phương đã tồn tại khoảng 300 năm. Dù không còn tài liệu ghi chép chính xác về thời điểm hình thành, người dân vẫn truyền nhau câu nói: "Nhen lửa là có ăn".
Toàn làng hiện có hơn 60 hộ sản xuất, tạo việc làm cho gần 250 lao động trong và ngoài địa phương. Với mức thu nhập khoảng 280.000 đồng/ngày/người, nghề bánh đa trở thành nguồn thu quan trọng, đặc biệt trong thời điểm nông nhàn.
Dịp Tết, đơn hàng tăng gấp 2–3 lần so với ngày thường. Sản phẩm hiện được phân phối sỉ tới nhiều tỉnh phía Bắc như Hà Nội, Thái Nguyên, Bắc Ninh… và ngày càng mở rộng thông qua các nền tảng thương mại điện tử. Việc chuyển dịch sang bán hàng online giúp đầu ra ổn định hơn, giảm phụ thuộc vào thương lái truyền thống.

Sản phẩm của làng nghề nổi tiếng thơm ngon, nên không chỉ người tiêu dùng trong nước mà việt kiều ở nước ngoài ưa thích. Ảnh: Ngọc Quân.
Theo đại diện Phòng Kinh tế xã Đô Lương, năm 2022, bánh đa vừng Vĩnh Đức được công nhận sản phẩm OCOP 3 sao – cột mốc quan trọng trong quá trình chuẩn hóa chất lượng và xây dựng thương hiệu.
Từ thị trường nội tỉnh, sản phẩm đã có mặt tại nhiều địa phương trên cả nước và bước đầu tiếp cận các thị trường như Nhật Bản, Hàn Quốc, Anh.
Hiện, địa phương đang hỗ trợ các hộ đưa sản phẩm lên sàn thương mại điện tử của tỉnh, đồng thời quy hoạch khu sản xuất tập trung nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, đảm bảo an toàn thực phẩm và hướng tới chuẩn OCOP cao hơn trong thời gian tới.
Bình luận (0)