Phim AI có phải là giải pháp “gỡ khó” cho điện ảnh Hàn Quốc?

Tại Hàn Quốc, những bộ phim được tạo ra hoàn toàn hoặc phần lớn bằng AI đang xuất hiện ngày càng nhiều. Từ I'm PoPo, Man in Hanbok đến Steelay, các nhà làm phim liên tục thử nghiệm khả năng của công nghệ mới, chính phủ cũng tìm cách thúc đẩy hệ sinh thái AI. Nhưng một nghịch lý nhanh chóng xuất hiện: AI có thể giúp làm phim rẻ và nhanh hơn, nhưng điều đó không đồng nghĩa khán giả sẽ bỏ tiền mua vé để xem.

AI mở cánh cửa mới cho nhà làm phim

Tại một cuộc họp báo ở Seoul sau buổi công chiếu Steelay , Ha Jung-woo, Phó chủ tịch Ủy ban Chiến lược AI Hàn Quốc, thừa nhận những nội dung do AI tạo ra tràn lan trên mạng có thể gây ra những tác động tiêu cực. Dù vậy, chính phủ Hàn Quốc vẫn đang thúc đẩy việc mở rộng khả năng tiếp cận các công cụ AI cho những người sáng tạo nội dung, đồng thời phát triển công nghệ trong nước nhằm giảm sự phụ thuộc vào các nền tảng AI nước ngoài.

Steelay là một trong những thử nghiệm đáng chú ý nhất cho hướng đi này. Bộ phim khoa học viễn tưởng dài 90 phút kể về Kang, con trai một kỹ sư nổi tiếng, người tìm cách cứu cha mình sau khi Aira - robot do ông tạo ra - mất kiểm soát và coi con người là mối đe dọa.

Theo Laon, đơn vị đồng sản xuất, Steelay được hoàn thành trong 6 tháng với kinh phí dưới 1 tỉ won (khoảng 743.000 USD). Ê kíp cho biết đã lựa chọn khoảng 13.000 đoạn phim do AI tạo ra để đưa vào tác phẩm cuối cùng. Đây là con số đáng chú ý nếu đặt cạnh mặt bằng sản xuất phim thương mại tại Hàn Quốc. Theo NICE Investors Service, chi phí sản xuất trung bình một bộ phim thương mại Hàn Quốc năm 2025 lên tới 8,36 tỉ won, chưa bao gồm marketing. Như vậy, kinh phí của Steelay chưa bằng 1/8 mức trung bình này.

Lợi thế về thời gian cũng là điều khiến AI thu hút các nhà làm phim. I'm PoPo, được quảng bá là phim truyện đầu tiên của Hàn Quốc được sản xuất hoàn toàn bằng AI, được đạo diễn Kim Il-dong hoàn thành trong khoảng 2 tháng mà không cần diễn viên hay ê kíp sản xuất theo cách truyền thống. Ông gọi đây là "sự khởi đầu của một kỷ nguyên làm phim độc lập".

Những thử nghiệm tương tự cũng đang được mở rộng. The House của CJ ENM, kết hợp diễn viên thật với hình ảnh do AI tạo ra, ra mắt trên Tving hồi tháng 5. Trong khi đó, Raphael, phim dài 80 phút được thực hiện hoàn toàn bằng AI đã được trình chiếu tại Liên hoan phim Cannes 2026 và dự kiến ra rạp Hàn Quốc vào cuối năm nay.

Nếu Hollywood sử dụng AI một cách chọn lọc khi sản xuất các bộ phim truyền thống, thì Hàn Quốc đã tạo ra những bộ phim dài hoàn toàn bằng AI. Những con số về chi phí và thời gian cho thấy AI thực sự có thể trở thành công cụ đáng giá, đặc biệt với các nhà làm phim độc lập hoặc những dự án vốn khó tiếp cận nguồn kinh phí lớn.

Khán giả mới là bài kiểm chứng

Nếu AI giúp giảm chi phí sản xuất, câu hỏi tiếp theo là: khán giả có muốn xem những bộ phim ấy hay không? Những thử nghiệm đầu tiên chưa mang lại câu trả lời khả quan.

I'm PoPo và Man in Hanbok, cùng được phát hành tại rạp vào tháng 5, đều rời rạp chưa đầy 2 tuần sau khi công chiếu. Theo số liệu của Hội đồng Điện ảnh Hàn Quốc, I'm PoPo chỉ có 781 lượt khán giả, còn Man in Hanbok đạt 640 lượt. Phản ứng của giới phê bình cũng không thực sự tích cực. Trên tạp chí điện ảnh Cine21, nhà phê bình Lee Yong Cheol chấm I'm PoPo 5/10, ghi nhận ý nghĩa của tác phẩm như một điểm khởi đầu. Trong khi đó, Man in Hanbok chỉ nhận 3/10, bị đánh giá là một sản phẩm tưởng tượng quá mức.

Steelay vì thế trở thành một phép thử đáng chú ý hơn. Với thời lượng 90 phút và câu chuyện hành động khoa học viễn tưởng nhiều hiệu ứng đặc biệt, bộ phim có tham vọng lớn hơn những tác phẩm AI trước đó. Theo cách tính phổ biến trong ngành, một bộ phim có kinh phí khoảng 1 tỉ won thường cần khoảng 300.000 lượt khán giả để thu hồi vốn, dù điểm hòa vốn thực tế còn phụ thuộc chi phí marketing và các nguồn doanh thu khác. Liệu Steelay có thể đạt được con số này vẫn là câu hỏi bỏ ngỏ. Vấn đề nằm ở chỗ lợi thế của AI hiện chủ yếu thể hiện ở phía sau màn ảnh. Nó giúp nhà sản xuất giảm nhân lực, thời gian và chi phí, đồng thời mở ra khả năng thực hiện những ý tưởng trước đây vượt quá nguồn lực của một ê kíp nhỏ. Nhưng những lợi ích đó không phải lúc nào cũng chuyển thành giá trị đối với người xem.

Nhà phê bình văn hóa Sung Sang Min cho rằng việc giảm chi phí sản xuất chỉ thực sự có ý nghĩa với những người làm phim. Với khán giả, điều họ quan tâm vẫn là câu chuyện có đủ hấp dẫn, hình ảnh có đủ thuyết phục và bộ phim có xứng đáng với thời gian, tiền bạc họ bỏ ra hay không. Ông cũng liên hệ điều này với giai đoạn đầu của điện ảnh kỹ thuật số, khi công nghệ mới từng được xem như một điểm bán hàng. Tuy nhiên, khán giả rốt cuộc không đến rạp chỉ để xem một bộ phim được làm bằng công nghệ gì.

Điều đó đặt điện ảnh Hàn Quốc trước một bài toán khó. Chính phủ có thể tiếp tục đầu tư cho AI, hỗ trợ các nhà làm phim tiếp cận công nghệ và phát triển nền tảng trong nước. Nhưng nếu những tác phẩm được tạo ra vẫn không đủ sức hấp dẫn khán giả, việc giảm chi phí sản xuất sẽ khó trở thành lời giải cho toàn ngành.