Xử lý hành vi trục lợi nhà ở xã hội

Không mua nhà ở xã hội qua trung gian

Sở Xây dựng TP. Hồ Chí Minh vừa thông tin những lưu ý đối với người dân khi đăng ký mua nhà ở xã hội trên địa bàn thành phố. Cụ thể, người dân chỉ nên theo dõi, tìm hiểu thông tin từ các nguồn chính thức và cần xác định rõ mình có thuộc đối tượng được hưởng chính sách hay không. Đồng thời, cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ chứng minh điều kiện về đối tượng, nhà ở và thu nhập; kê khai trung thực, đầy đủ. Đồng thời, thực hiện nộp hồ sơ trực tiếp theo hướng dẫn của chủ đầu tư tại địa điểm tiếp nhận hồ sơ được công bố, không thông qua môi giới hoặc trung gian. Việc xét duyệt được thực hiện công khai, minh bạch theo quy định của pháp luật.

Bảo đảm quyền lợi người thuê mua nhà ở xã hội

Nhiều dự án nhà ở xã hội có 20% quỹ căn dành để cho thuê. Sau 5 năm, các gia đình thuê nhà này sẽ được ưu tiên để mua lại. Chung cư IEC Residences, xã Thanh Trì, TP. Hà Nội là một trong số các dự án như vậy và hợp đồng thuê sẽ hết hạn trong tháng này. Tuy nhiên, mới đây, những người thuê các căn hộ đang lo lắng, khi nhận được thông báo của chủ đầu tư cho biết phát hiện một số căn hộ có dấu hiệu sai phạm, khiến việc mua nhà chưa thể tiến hành theo đúng hợp đồng đã ký từ cách đây 5 năm.

Để được thuê nhà tại dự án nhà ở xã hội, các gia đình đã nộp cho chủ đầu tư 50% giá trị căn hộ. Hàng tháng, họ phải trả khoảng hơn 3 triệu đồng tiền thuê nhà. Theo quy định, sau 5 năm, họ sẽ được ưu tiên mua lại chính các căn hộ này và nộp nốt số tiền còn lại. Nhưng vừa qua, chủ đầu tư đã thông báo gia hạn hợp đồng thuê thêm một năm để chờ xác minh các căn hộ có sai phạm.

Theo thông báo tới người dân, chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội này cho rằng, có khoảng 89 trường hợp có dấu hiệu vi phạm và trục lợi chính sách như cho thuê lại, mua bán bất hợp pháp. Người dân cho rằng, việc xử lý các căn hộ vi phạm là cần thiết, nhưng không thể đánh đồng, ảnh hưởng tới quyền lợi của các hộ gia đình đang sinh sống hợp pháp tại đây.

Chị Phạm Thị Trang - Xã Thanh Trì, TP. Hà Nội cho biết: "Những căn nào vi phạm, cơ quan chức năng sẽ điều tra, có quyết định. Theo tôi, các căn có dấu hiệu vi phạm và đang cần điều tra sẽ bán đợt sau nếu điều tra xong mà họ không vi phạm. Còn chúng tôi đủ điều kiện thì phải bán cho chúng tôi đợt 1".

Anh Vũ Tiến Dũng - Xã Thanh Trì, TP. Hà Nội chia sẻ: "Hiện tại, chúng tôi hết thời hạn thuê trên hợp đồng là ngày 15/6. Quy định về Luật Cư trú là con cái chúng tôi không thể gia hạn tạm trú, ảnh hưởng rất nhiều đến đời sống sinh hoạt, học tập của các cháu".

Anh Nguyễn Thìn Bảo - Xã Thanh Trì, TP. Hà Nội nêu ý kiến: "Căn nào vi phạm xử lý theo luật, còn căn không vi phạm phải làm đúng theo cam kết hợp đồng".

Tuy trong thông báo, chủ đầu tư cho biết, trong thời gian gia hạn hợp đồng thuê, khách hàng có thể chuẩn bị hồ sơ mua lại căn hộ đang thuê theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, việc kéo dài thêm một năm và chưa có lộ trình xử lý rõ ràng vẫn khiến người dân lo lắng.

Xử lý hành vi trục lợi nhà ở xã hội

Câu chuyện tại chung cư nhà ở xã hội Thanh Trì chỉ là một trong nhiều trường hợp đang chờ xử lý các hành vi trục lợi nhà ở xã hội thời gian gần đây. Với mức giá chỉ bằng ½, thậm chí 1/3 so với các căn hộ thương mại cùng vị trí, nhiều đối tượng đã lợi dụng biến nhà ở xã hội, một loại hình nhà ở được Nhà nước ưu đãi, dành cho người thu nhập thấp, trở thành hàng hóa để đầu cơ, làm trái các quy định của pháp luật. Tuy nhiên, để xác định và làm rõ các hành vi này, cần có quy trình xử lý cụ thể.

Theo những người dân sống tại chung cư IEC Residences, xã Thanh Trì, đến thời điểm này, chủ đầu tư vẫn chưa công bố danh sách cụ thể các căn hộ sai phạm. Theo đại diện ban quản trị, quá trình xác định các căn hộ này cần được làm rõ ràng, để vừa bảo đảm xử lý hành vi trục lợi nhà ở xã hội, vừa không ảnh hưởng tới quyền lợi chính đáng của người dân đang chờ mua căn hộ.

Ông Sử Mạnh Dũng - Trưởng Ban quản trị Chung cư IEC Residences cho biết: "Chủ đầu tư tự kiểm tra là một chuyện, nhưng cũng cần có sự phối hợp với chính quyền địa phương và cơ quan công an. Kiến nghị các chủ đầu tư khi thực hiện xong phải có định kỳ báo cáo với các cơ quan cấp quản lý 3 tháng, 6 tháng để nắm bắt trường hợp sai để nắm bắt luôn và có phương án xử lý".

Ông Ngô Văn Hà - Trưởng thôn Tứ Hiệp, xã Thanh Trì, TP. Hà Nội nhận định: "Những căn hộ vi phạm bắt buộc phải xử lý, nhưng làm sao xử lý để không ảnh hưởng đến 145 căn hộ sinh sống hợp pháp cũng mong muốn ổn định cuộc sống".

Hiện nay, hơn 200 căn hộ thuộc hình thức thuê mua nhà ở xã hội sinh sống tại đây vẫn đang chờ đợi được đối thoại với chủ đầu tư, để tìm phương án xử lý. Tuy nhiên, họ vẫn chưa nhận được phản hồi cụ thể. Đại diện chính quyền địa phương cho biết sẽ theo sát vụ việc để đảm bảo quyền lợi cho người dân.

Ông Nguyễn Văn Lăng - Phó Trưởng Phòng Kinh tế, UBND xã Thanh Trì, TP. Hà Nội nêu ý kiến: "Phía chủ đầu tư vẫn cho rằng phải ký hợp đồng lại kèm theo phụ lục đối với tổng 234 căn là không có cơ sở. Uỷ ban xã cho rằng trường hợp nào người ta đã thực hiện tốt thuê trong 5 năm, chủ đầu tư phải xem xét ưu tiên đối với căn hộ đó được mua theo quy định của Luật Nhà ở. Phía chủ đầu tư vẫn cố tình không đối thoại, Ủy ban xã sẽ có văn bản báo cáo Thành phố và Sở Xây dựng".

Thời gian gần đây, cơ quan chức năng tại các tỉnh có nhiều dự án nhà ở xã hội như Thái Nguyên, Bắc Ninh đã công bố nhiều trường hợp trục lợi, vi phạm như làm giả hồ sơ, mua bán trái phép… Bởi vậy, việc kiểm tra định kỳ, có sự phối hợp giữa chủ đầu tư và các cơ quan chức năng là hết sức cần thiết để đảm bảo chính sách nhà ở xã hội đến đúng tay đối tượng.