Mưa lớn gây ngập lụt nhiều khu vực tại Cao Bằng

Mưa lớn trong đêm, nhiều khu vực bị ngập sâu

Theo báo cáo nhanh của Chi cục Tài nguyên nước, Sở Nông nghiệp và Môi trường Cao Bằng, chiều tối và đêm 16/5, trên địa bàn tỉnh xảy ra mưa lớn cục bộ, gây ngập úng tại nhiều khu vực dân cư, ảnh hưởng đến nhà ở, giao thông, sản xuất nông nghiệp và một số công trình dân sinh.

Mưa lớn xuất hiện trong khoảng từ 17 giờ đến 22 giờ ngày 16/5, tập trung tại các xã Lý Quốc, Đàm Thủy và Thông Nông. Lượng mưa đo được tại trạm Minh Long, xã Lý Quốc lên tới 314 mm; trạm Đàm Thủy 213 mm; trạm Quang Long 118 mm.

Tại xã Lý Quốc, mưa lớn khiến 114 nhà dân bị ngập dưới 1 m. Nhiều diện tích sản xuất nông nghiệp ven suối, khu vực trũng thấp thuộc các xã Lý Quốc và Đàm Thủy bị ngập, vùi lấp.

Giao thông tại nhiều khu vực bị ảnh hưởng. Tuyến Quốc lộ 4A ngập tại khu vực cầu Bản Thầng và hang Ngườm Bang. Tuyến tỉnh lộ 206 xảy ra sạt lở taluy dương tại nhiều điểm. Tuyến giao thông nông thôn xóm Bản Thang và khu vực cầu Nà Mu bị ngập sâu trên 3 m, gây chia cắt cục bộ.

Đáng chú ý, một xe ô tô chở giáo viên và học sinh đi tham quan bị chết máy khi di chuyển qua đoạn ngập tại khu vực hang Ngườm Bang trên Quốc lộ 4A. Toàn bộ hành khách đã được sơ tán an toàn trước khi phương tiện bị nước cuốn trôi.

Mưa lớn cũng làm gãy một đoạn mương thủy lợi Nà Quản; điểm trường gồm Trường Mầm non và Tiểu học Minh Long bị ngập dưới 1 m. Tại xóm Sơn Hà, xã Thông Nông, một chuồng trại bị tốc mái, hư hỏng 7 tấm fibro xi măng và 4 tấm lợp nóc.

Ngay trong đêm 16/5, lực lượng Bộ đội Biên phòng đã khẩn trương phối hợp với chính quyền và các lực lượng tại chỗ hỗ trợ người dân ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai.

Tại xã Đàm Thủy, mưa lớn kéo dài gây ngập úng cục bộ và sạt lở tại nhiều vị trí taluy dọc tỉnh lộ 206, khiến nhiều hộ dân tại các xóm Bản Giốc, Bản Mom có nguy cơ bị ngập úng và cuốn trôi. Ngay sau khi nhận được thông tin, Đồn Biên phòng Đàm Thủy huy động gần 30 cán bộ, chiến sĩ phối hợp với Ban Chỉ huy Quân sự xã Đàm Thủy và các lực lượng tại chỗ triển khai ứng phó xuyên đêm để bảo đảm an toàn cho người dân.

Các lực lượng đã kịp thời sơ tán, di dời toàn bộ tài sản, lương thực của 22 hộ dân tại xóm Bản Mom và 1 hộ dân tại xóm Bản Giốc đến nơi an toàn; đồng thời tổ chức san gạt đất đá, khơi thông các trục đường bị sạt lở trên tỉnh lộ 206 để bảo đảm giao thông. Đến nay, tình hình địa bàn cơ bản được kiểm soát, ổn định, an toàn.

Cũng trong đêm 16/5, tại xã Lý Quốc, mưa lớn cục bộ gây ngập úng, sạt lở, làm tắc đường, ngập một số nhà dân tại các xóm Bản Bang, Nà Quản và Lũng Đa. Ngay khi tiếp nhận thông tin, Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn cử cán bộ, chiến sĩ xuống địa bàn hỗ trợ các hộ dân di chuyển đồ đạc, khắc phục hậu quả.

Thông tin từ lãnh đạo các xã Đàm Thủy, Lý Quốc cho biết, ngay trong sáng 17/5, chính quyền địa phương và các lực lượng chức năng tiếp tục xuống hiện trường kiểm tra, rà soát, động viên người dân; đồng thời huy động lực lượng tại chỗ hỗ trợ các gia đình bị thiệt hại nặng. Các khu vực có nguy cơ cao tiếp tục được theo dõi chặt chẽ để sẵn sàng triển khai biện pháp bảo đảm an toàn cho người dân, tài sản khi có tình huống phát sinh.

Chủ động phòng ngừa, không để người dân thiếu thông tin

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp nhấn mạnh: "Thiên tai đang ngày càng cực đoan, bất thường và khó dự báo hơn do tác động của biến đổi khí hậu".

Theo Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp, năm 2025, thiên tai đã khiến 484 người chết, mất tích và gây thiệt hại kinh tế hơn 104.000 tỷ đồng. Trong bối cảnh mới, công tác phòng, chống thiên tai không thể chỉ dừng ở ứng phó sau sự cố. Chúng ta không thể chỉ tìm cách "chống" lại sự tàn phá của thiên tai, mà phải "chủ động quản lý rủi ro và sống an toàn với thiên tai".

Cùng quan điểm này, bà Ramla Khalidi, Trưởng Đại diện thường trú UNDP tại Việt Nam, cho biết: "Giảm nhẹ rủi ro thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu không còn là lựa chọn. Đây là những yếu tố thiết yếu để bảo đảm phát triển bền vững và bảo vệ những thành quả phát triển mà Việt Nam đã rất nỗ lực đạt được".

Tại Cao Bằng, bài toán phòng ngừa được nhìn nhận từ chính những hạn chế bộc lộ qua thực tiễn thiên tai. Theo đánh giá của UBND tỉnh, năm 2025, tình hình thiên tai trên địa bàn diễn biến phức tạp, cực đoan với tần suất và cường độ lớn, gây thiệt hại nặng nề về người và tài sản. Những đợt mưa lũ lớn, trong đó có tác động của bão số 10 và bão số 11, đã bộc lộ khoảng trống trong công tác phòng vệ tại cơ sở.

Để khắc phục hạn chế này, Cao Bằng xác định năm 2026 là năm đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong phòng, chống thiên tai. Tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì thực hiện Đề án "Nâng cao nhận thức cộng đồng và Quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng, giai đoạn 2026 - 2030"; hướng dẫn cấp xã tổ chức tập huấn, tuyên truyền kỹ năng ứng phó thiên tai trên các nền tảng mạng xã hội.

Không chỉ phổ biến văn bản, việc đưa thông tin phòng, chống thiên tai lên không gian số được đặt trong yêu cầu xây dựng một hệ sinh thái cảnh báo và hướng dẫn dễ tiếp cận hơn, nhất là với các loại hình rủi ro thường xuyên xảy ra tại Cao Bằng như lũ quét, sạt lở đất, ngập lụt.

Cùng với đó, tỉnh định hướng khai thác hiệu quả hệ thống thông tin, bản đồ nguy cơ thiên tai và ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào hoạt động giám sát, dự báo, cảnh báo sớm. Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh được giao triển khai hệ thống tổng đài 112 để tiếp nhận thông tin, hỗ trợ ứng phó kịp thời. Sở Khoa học và Công nghệ xây dựng phương án bảo đảm thông tin liên lạc khi có thiên tai lớn, nhất là tại các khu vực có nguy cơ cao bị chia cắt, không để xuất hiện "vùng trắng" thông tin.

Sở Giáo dục và Đào tạo được yêu cầu lồng ghép tuyên truyền, phổ biến biện pháp ứng phó thiên tai vào chương trình giảng dạy và các hoạt động ngoại khóa trong trường học.