Đề xuất doanh nghiệp được tự quyết giá bán lẻ xăng dầu

Giá xăng dầu đã sát cung cầu thị trường

Để đáp ứng nhu cầu sản xuất, kinh doanh và lưu thông đi lại của người dân, năm qua đã có khoảng 26,4 triệu m³ xăng dầu được tiêu thụ, tăng gần 1,9% so với năm 2024. Đồng thời, kỳ điều chỉnh giá xăng dầu cũng đã được rút xuống còn 7 ngày/lần, qua đó giúp giá bán lẻ mặt hàng này đã sát với cung cầu thị trường thế giới.

Cụ thể, tổng nguồn xăng dầu cung cấp cho thị trường nội địa năm qua ước đạt 28,6 triệu m3, trong đó, lượng tồn kho còn khoảng 1,7 triệu m³, bảo đảm yêu cầu dự trữ lưu thông theo quy định. Hiện cả nước có 26 thương nhân đầu mối xăng dầu mặt đất, 5 thương nhân nhiên liệu bay và 252 thương nhân phân phối, góp phần đa dạng hóa thị trường và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Công tác điều hành giá xăng dầu tiếp tục được thực hiện chặt chẽ, bám sát diễn biến thị trường thế giới. Theo chu kỳ 7 ngày/lần điều chỉnh, năm qua đã có 54 kỳ tăng và giảm, giá bán lẻ xăng dầu đan xen nhau, phản ánh sát cung cầu thị trường. So với đầu năm, đến kỳ điều hành ngày 31/12 vừa qua, giá các mặt hàng xăng dầu đều giảm từ 6 - 17%, góp phần giảm áp lực chi phí cho người dân và doanh nghiệp.

Đề xuất doanh nghiệp được tự quyết giá bán lẻ xăng dầu

Bộ Công thương cho biết, trước diễn biến khó lường của thị trường xăng dầu thế giới và nhu cầu trong nước dự báo tiếp tục tăng, mục tiêu quan trọng nhất trong năm nay là không để thiếu nguồn cung, không để đứt gãy, kể cả đứt gẫy cục bộ trong mọi tình huống, nhằm tránh gây ảnh hưởng tới sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng của người dân. Đồng thời, việc chuyển đổi chủng loại xăng dầu trong năm nay cũng được dự báo sẽ có những thay đổi cơ bản.

Để đảm bảo cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế đạt trên 10% trong thời gian tới, từ cuối năm 2025, Bộ Công thương đã phân giao kế hoạch tổng nguồn cho các doanh nghiệp sản xuất, thương nhân đầu mối xăng dầu. Với tổng nguồn tăng khoảng 10-11% so với năm ngoái, trong đó nguồn cung trong nước từ hai nhà máy Nghi Sơn và Bình Sơn dự báo đáp ứng được trên 70% nhu cầu thị trường.

Theo kế hoạch, trong năm nay Bộ Công thương đã phân giao tổng nguồn xăng dầu tối thiểu gần 31,8 triệu m³, tương đương 2,65 triệu m³/tháng để đảm bảo sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng của người dân, đồng thời đảm bảo sự lưu trữ theo đúng quy định.

Việc giám sát để đảm bảo nguồn cung cũng sẽ được Bộ điều chỉnh hàng quý để đảm bảo chắc chắn việc phối trộn nhiên liệu xăng sinh học và việc thực hiện tổng nguồn hỗ trợ cho tiêu thụ nội địa đúng với mục tiêu đề ra, tránh nguy cơ thiếu hụt như đã từng xảy ra.

Và năm 2026 được coi là năm đặc biệt với mặt hàng xăng dầu, khi Bộ Công thương đang xây dựng dự thảo nghị định mới về kinh doanh xăng dầu để trình Chính Phủ xem xét ban hành với các nội dung mới hoàn toàn so với các chính sách hiện hành.

Ông Trần Hữu Linh - Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cho biết: "Bộ Công thương sẽ giám sát việc thực hiện tổng nguồn của các thương nhân đầu mối theo quý chứ không theo năm như các năm trước, cứ hàng quý chúng tôi cũng sẽ xem xét việc thực hiện tổng nguồn mà Bộ Công thương phân giao. Nếu như thực hiện không đầy đủ thì chúng tôi sẽ điều chỉnh ngay theo từng quý, có thể chuyển từ thương nhân này sang tư nhân khác để đảm bảo việc tiêu thụ xăng dầu đảm bảo cho việc tăng trưởng hai con số".

Ông Bùi Ngọc Bảo - Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam chia sẻ: "Người tiêu dùng cảm thấy thoải mái hơn, dễ chấp nhận hơn. Điều quan trọng là khi đã vận hành theo cơ chế mới này, nguồn chắc chắn sẽ dồi dào hơn, đảm bảo hơn, ổn định hơn... Bởi lẽ, trách nhiệm này thuộc về doanh nghiệp, không chỉ quy định ở tại Nghị định mà các doanh nghiệp buộc phải vận hành theo cơ chế thị trường".

Trong năm 2025, Bộ Công thương đã thu hồi giấy xác nhận của một thương nhân đầu mối và 8 thương nhân phân phối xăng dầu, đồng thời tước giấy xác nhận của 8 thương nhân phân phối khác và xử phạt vi phạm hành chính đối với 8 thương nhân phân phối xăng dầu không đủ điều kiện kinh doanh.

Từ giữa năm nay chỉ dùng xăng sinh học

Ngoài đề xuất cho doanh nghiệp được tự quyết định giá bán lẻ xăng dầu trong nước, một điểm mới nữa trong quản lý mặt hàng này là lộ trình chuyển đổi sang sử dụng xăng sinh học E10. Theo đó, từ đầu tháng 6 năm nay, toàn bộ thị trường sẽ không còn xăng khoáng mà chuyển sang sử dụng xăng sinh học với hai loại là E5 RON 92 và E10 RON 95. Đây là các loại xăng có nhiều ưu việt, đặc biệt là về môi trường.

Thực tế thời gian qua cho thấy, người tiêu dùng đã có phản ứng tích cực với việc sử dụng xăng sinh học để bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, cũng có một số ý kiến bày tỏ mối khoan ngại khi áp dụng đồng loạt xăng sinh học từ giữa năm nay.

Từ ngày 1/6 tới đây, toàn bộ các cây xăng trên cả nước sẽ đồng loạt bán và sử dụng rộng rãi xăng E10. Việc triển khai được cho là đã sẵn sàng cả về hạ tầng pháp lý, hành lang kỹ thuật và sự đồng thuận của các doanh nghiệp nhằm đảm bảo phát triển bền vững và bảo vệ môi trường.

Các doanh nghiệp đầu mối lớn cũng đã có sự chủ động chuẩn bị cho lộ trình chuyển đổi từ xăng khoáng sang xăng sinh học từ khá sớm. Và hoàn thành gần như toàn bộ việc chuẩn bị về kho bãi cũng như các yêu cầu kỹ thuật khác có liên quan. Đây là cơ sở quan trọng để bảo đảm nguồn cung và chất lượng xăng sinh học khi chính thức thay thế xăng khoáng trên phạm vi toàn quốc.

Ông Trần Ngọc Năm - Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam nhận định: "Theo tính toán của Petrolimex, đến tháng 6, Petrolimex có một năng lượng phối trộn sang E10 khoảng gần 9 triệu m3. Theo đó, với khối lượng này, Petrolimex hoàn toàn có khả năng đảm bảo đầy đủ về nhu cầu tiêu thụ trong hệ thống phân phối của Petrolimex".

Ông Lê Trung Hưng - Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Dầu Việt Nam PVOIL chia sẻ: "Hệ thống kho của chúng tôi đã chuẩn bị lượng ethanol và xăng khoáng để pha chế, nhằm đáp ứng nhu cầu cung cấp tiêu thụ trên thị trường".

Cùng với đó, để đảm bảo tốt việc xăng sinh học E10 đi vào cuộc sống, các doanh nghiệp cũng kiến nghị Chính phủ nghiên cứu các cái chính sách hỗ trợ, đặc biệt về vấn đề giá bán, công tác truyền thông... Trước mắt, để hoàn thiện việc chuẩn bị cho lộ trình chuyển đổi sang xăng sinh học E10, các doanh nghiệp sẽ phải nghiên cứu các quy định Quốc gia về chất lượng của loại xăng này.

Ông Đào Duy Anh - Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công, Bộ Công thương cho biết: "Bộ Công thương sẽ cùng với Bộ Khoa học, công nghệ sẽ tiếp tục rà soát các thông số tại các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về các loại xăng, để đảm bảo chất lượng tất cả các loại xăng đủ phân phối đến người tiêu dùng, đảm bảo an toàn cho việc sử dụng cũng như với các động cơ sử dụng xăng dầu".

Tới đây, Bộ Công thương sẽ phối hợp với Hiệp hội xăng dầu, Hiệp hội nhiên liệu sinh học cũng như các doanh nghiệp tổ chức các hội nghị giải đáp các khó khăn, thắc mắc của tất cả các doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu cũng như người dân trên cả nước. Điều này giúp cung cấp thông tin chi tiết, đầy đủ và các vấn đề kỹ thuật có liên quan đến xăng sinh học E10.

Bộ Công thương cho biết, các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu nếu có hành vi không niêm yết, kê khai giá công khai sẽ bị xử phạt nghiêm khi doanh nghiệp được trao quyền tự quyết giá bán lẻ. Đồng thời, Bộ cũng sẽ xây dựng ứng dụng bản đồ hạ tầng thương mại, dựa trên dữ liệu do doanh nghiệp, thương nhân báo cáo để giúp người tiêu dùng giám sát việc kê khai giá.